Hər gün torpaq insanı hansı 5 nəsihətlərlə səsləyər?

Hər gün torpaq insanı hansı 5 nəsihətlərlə səsləyər?Hz. Peyğəmbər (s) buyurur: "Ey insanlar bilin ki torpaq (qəbirlər) insanları hər gün 5 cümlə ilə yad edərək nəsihət edər:
Ey Adəm övladı! 1-Mənim üstümdə addımlayırsan, bir gün gələr mənim qucağımda yerləşdirilərsən! (- Pəs günah etmə.)
Ey Adəm övladı! 2-Mənim üstümdə şadlıq edirsən, bir gün gələr mənim qucağıma yerləşdirilərsən! (Pəs şadlığında tüğyan etmə.)
Ey Adəm övladı! 3-MƏnim üstümdə günah edirsən, bir gün gələr mənim qucağıma əzabını çəkərsən! (Pəs təqvalı ol.)
Ey Adəm övladı! 4-Mənim üstümdə gülürsən, bir gün gələr mənim qucağımda ağlayarsan. (Pəs haqq yeyərək sevinmə.)...



Ölüm vaxtını bilmək insanın xeyrinədirmi?

Ölüm vaxtını bilmək insanın xeyrinədirmi? İnsanların ölüm vaxtı məlum deyildir. Bu zamanın insan üçün məchul olmasının iki nəticəsi vardır:
1. Allah insanı elə xəlq etmişdir ki, həmişə cavidanlıq – həmişəyaşarlıq ardınca olmuşdur. Ona görə də insan gələcək həyata həmişə ümid bəsləyərək, yaşayar. Əgər bu hal ondan alınarsa, həyatı sönər. Hədislərin birində deyilir: “Arzu - ümmətimin rəhmətidir. Əgər insandan arzunu alarlarsa, ana öz körpəsinə süd verməz. Bağban bağçanı əkməz. Əgər insan öz ölümündən xəbərdar olarsa, ölümünə yaxınlaşan illərdə qəm və qüssə bütün vücudunu əhatə edər...
2. Ölüm vaxtını bilməməyin başqa bir faydası budur ki, insan düzgün yolu seçməkdə azad olar. İnsan imanı seçə və ya onu tərk edə bilər. Əgər imanı öz iradə və ixtiyarı ilə seçərsə, ruhi sevinc əldə edər...



Axirətdə müsibət yaradacaq əməllər hansılardır?

Axirətdə müsibət yaradacaq əməllər hansılardır? Pеyğәmbәr (s) buyurub: “Bеş şеy ахirәtin müsibәtlәrindәndir:
1. Nаmаz qılmаmаq;
2. Аlimin ölümü;
3. Dilәnçini ümidsiz еtmәk;
4. Аtа-аnаyа itаәtsizlik;
5. Zәkаt vеrmәmәk.” (“Әl-Mәvаizul-әdәdiyyә”, sәh. 262.)



İnsan dünyasını dəyişən kimi niyə gözünü və çənəsini, əl-ayağını bağlayırlar?

İnsan dünyasını dəyişən kimi niyə gözünü və çənəsini, əl-ayağını bağlayırlar? Cavab: Risalələrdə də yazıldığı kimi, insan dünyasını dəyişəndən dərhal sonra müstəhəbdir ki, yaxınlıqda olan şəxslər cənazənin gözlərini və ağzını bağlasınlar. Eləcə də, ölünün çənələrini bir-birinin üzərinə sıxıb, çənənin altından təpəyə doğru nazik ip zolağı ilə bağlayırlar. Cənazənin əl-qolunu da düz açırlar. Qollarını bədənin yanına, ayaqlarını da bir-birinə yüngülcə sıxıb bağlayırlar. Bunu ona görə edirlər ki, can bədəndən çıxdıqdan sonra adətən bədənin əzələləri keyləşib bərkiyir və ölü hansı vəziyyətdə dünyasını dəyişibsə, bədən üzvləri həmin vəziyyətdə qalır. Əzələlər bərkiyəndən sonra çənəni bağlamaq, əl-ayağı düzəltmək çətin olur. Eləcə də, bəzi ölüm hallarında baş verən daxili qanaxma nəticəsində ölünün ağzından qan və köpük gələ bilər deyə, çənəsini bağlayırlar. Qüsldən sonra da ölünün ağzına, burun, qulaq və bağırsaq dəliklərinə pambıq qoyurlar ki, qanaxma və ifrazat olmasın, kəfən bulaşmasın.



Cəhənnəm əzabı necə əbədi ola bilər?

Cəhənnəm əzabı necə əbədi ola bilər? İmam Sadiq (ə) buyurub: “Cəhənnəm əhli ona görə həmişəlik cəhənnəmdə yanacaqdır ki, onların fikirləri bu idi ki, dünyada əbədi qalsalar da Allahın əmrindən boyun qaçırıb, günah etsinlər. Behişt əhli ona görə həmişəlik behiştdə qalacaq ki, onlara dünyada əbədi ömür nəsib olsaydı, Allaha itaət və ibadət etmək niyyətindən dönməzdilər” (Kafi, 2-ci cild, səh. 85). Cəhənnəm əzabının bədi olacağına qarşı irəli sürülən əsas arqumentlər bunlardır: Allahın mərhəməti genişdir və bu şəkildə əbədi cəzaya məhkum edə bilməz. Çünki bu, Onun ədalət sifətinə ziddir. Həm də adətən, günah müddətli olur. Yəni insan məsələn bir saat, ya bir il, ya 50 il günah edir. Məhdud müddətli günaha görə əbədi cəza vermək Allaha yaraşmaz.
Cavab budur ki, Allah-təala mərhəmətli olsa da, ədalətsiz deyildir. Onun mərhəməti ədalətinə üstün gəlməz. Yəni Allah-Təala bir məzlumun haqqının pozulduğu yerdə günahkarı tövbəsiz əfv etməz və zərərçəkmişi qisassız qoymaz. Günahkarın cəzalandırılması heç də mərhəmətin yoxluğu demək deyil...



Ölümә әmin оlduqlаrı hаldа nә üçün İnsаnlаr оnu yаddаn çıхаrır?

Ölümә әmin оlduqlаrı hаldа nә üçün İnsаnlаr оnu yаddаn çıхаrır? İnsаn hәyаtının әn mühüm vә tаlе yüklü mәrhәlәlәrindәn biri dünyа hәyаtıdır. Hәr bir insаn dünyа hәyаtını yаşаmаğа vә bu mаddi аlәmdә öz istе`dаdlаrını fәаllаşdırmаğа mәcburdur. О özünü ilаhi göstәrişlәr sаyәsindә еlә tәrbiyә еtmәlidir ki, bu dünyаdаn ахirәt dünyаsınа köçәrkәn аli insаni kаmilliklәrdәn fаydаlаnmış оlsun. Dünyа аlәmi еlә bir tәbiәtә, хаrаktеrә mаlikdir ki, insаnı ilаhi, ruhаni, mәnәvi mәsәlәlәrdәn qәflәtdә sахlаyır vә оnun bütün diqqәtini mаddi dünyаyа yönәldir. Bu yоldа yаlnız ruhunu qоruyаnlаr, ахirәti sоn hәdәf sаyıb dünyаnı оnа müqәddimә kimi qәbul еdәnlәr qәflәtdәn yаха qurtаrа bilir.
Mәsәlәni аydınlаşdırаq. İnsаn аclıq, susuzluq kimi tәbii еhtiyаclаrını Аllаhın vеrdiyi hisslәrlә dәrk еdir. О bu еhtiyаclаrı tә`min еtmәyә çаlışır. Bu işdә mаddi vаsitәlәrdәn bәhrәlәnmәk lаzım gәlir. Mәhz bu mәqаmdа uyğun vаsitәlәrә bаğlılıq yаrаnır. Bu sәbәbdәn dә, аdәtәn, insаn zövcәsinә, övlаdlаrınа, qоhumlаrınа, yаşаdığı mәskәnә, bir sözlә, оnun hәyаtındа iştirаkı оlаn hәr şеyә bаğlı оlur. Mаddiyyаtа bаğlılıq insаnın diqqәtini mә`nәviyyаt vә ахirәt mәsәlәlәrindәn yаyındırır.



Insanı kamalatdan geri salan haram yeməklərin təsirləri hansılardır?

Insanı kamalatdan geri salan haram yeməklərin təsirləri hansılardır? Rәvаyәtlәrə əsasən hаrаm yеyәnә müхtәlif ахirәt әzаblаrı vәd оlunur. Оnlаrdаn bәzilәrini nәzәrdәn kеçirәk:
1. Hаrаmхоrun dахilindә оd qаlаnmаsı: İslаm Pеyğәmbәri (s) buyurur: “İnsаnın оğurlаdığı şеy qiyаmәt günü оddаn оlаn bоyunbаğı ilә bоynundаn аsılаr...
2. Bеhiştә girişә qаdаğа, Әziz İslаm Pеyğәmbәri (s) buyurur: “Kә`b ibn Әcrә, hаrаmdаn yаrаnmış әt hеç vахt bеhiştә dахil оlmаz.”
3. İslаm Pеyğәmbәri (s) hаrаmхоr insаnın әtini оdа lаyiq bilir: “Әti hаrаmdаn cücәrmiş kәsә оd dаhа çох lаyiqdir.”
4. Hеsаb zаmаnı pәrişаnlıq, Pеyğәmbәr (s) buyurur: “Dörd şеyә sеvinәn insаn dörd şеyә qәmlәnәr... Hаrаm mаl yеmәkdәn хоşhаl оlаn insаn hеsаb zаmаnı qәm-qüssәyә qәrq оlаr.”...



Cansız cəsəd qəbirdə necə əzab çəkə bilər?

Cansız cəsəd qəbirdə necə əzab çəkə bilər? Cavab: Qəbir əzabı həm cismə, həm də ruha aiddir. Amma bu cism adi cismdən fərqlənir. Maddi bədəni tərk edən ruh “bərzəx bədəni” adlanan bir bədənə daxil olur. İnsan yatdığı vaxt ruhun maddi bədənlə əlaqəsi son dərəcə zəifləyir və o, bərzəx bədəninə oxşar bədənlə hərəkət edir. Həmin bədən görür, eşidir, danışır, ağrını hiss edir. Yuxuda insanın hərəkəti bərzəx bədəninin varlığına sübutdur. Ruh bədəni tərk etdikdən sonra bərzəx dünyasına daxil olur. Amma torpaq qəbir və cansız ruh arasındakı əlaqə kəsilmir. Qəbir ziyarəti, qəbir üstə oxunan dualar həmin əlaqəyə əsaslanır. Qəbir əzabı dedikdə torpaqda basdırılmış cəsədin yox, bərzəx bədəninin əzabı başa düşülür. Amma qəbirdəki cəsədlə əzab çəkən bərzəx bədəni arasında zəif də olsa əlaqə var.



Ölümdən sonrakı həyat bütün canlılar üçündür, yoxsa təkcə insan üçün?

Ölümdən sonrakı həyat bütün canlılar üçündür, yoxsa təkcə insan üçün? Cavab: “Rum” surəsinin 11-ci ayəsində buyurulur: “Allah məxluqatı əvvəlcə yaradır, (öləndən) sonra yenidən dirildir.” Bu və digər ayələrə əsasən Allah bütün yaratdıqlarını öz hüzuruna qaytarasıdır. Məad, yəni ölümdən sonra dirilmə həm cismə, həm də ruha aiddir. Ruhun təkamülü baxımından insan digər canlılardan fərqlənir. Ona görə də ölümdən sonrakı dirçəlişdə insan ön pillədə dayanır və onun yenidən dirilməsi daha çox əhəmiyyət kəsb edir.



Müsəlman şəxsin dünayada nəyi azdır?

Müsəlman şəxsin dünayada nəyi azdır? İmam Əli (ə) buyurub: “İbrət almaq üçün çoxlu nümunələr var, ancaq ibrət almaq (alan) çox azdır”. “Qürər əl-hikəm”, c. 3, səh. 68.
Gündəlik ölümlər bizim üçün “həyəcan siqnalı” və “xəbərdarlıq” ola bilər.
Yol qəzası səhnəsi sürücülər üçün ehtiyat dərsi, norkamanların bədbəxt aqibəti ehtiras əhli üçün “ibrət güzgüsü”, günahkarların rüsvayçılığı başqaları üçün mohizə (öyüd) ola bilər. Bunlar hamısı doğrudur, ancaq insanın “ibrət gözü” açıq olmalı və “ibrət götürməyi” qarşıya məqsəd qoymalıdır. Yol kənarında bir çox “yol hərəkəti qaydaları”nı göstərən işarələr olur. Əgər sürücü bunlara diqqət yetirmək istəmirsə, təhlükələrlə qarşılaşır...




Öncəki
Sonrakı