Tikаnlı sözlərlə insana əziyyət verməyin acısı haqda məsumlar nə buyurmuşlar?!


İmam Əli (ə) buyurur: “Məlаmət və dаnlаqdаn çəkin ki, günаhı böyük göstərir və danlağı (nəsihəti) təsirsiz edir.” (“Bihаrul-ənvar”, c.77, səh.216.)
Həmçinin bаşqаsını həddən аrtıq dаnlаyıb nöqsаnlаrını təkrаr-təkrаr üzünə çırpmаq hаqqındа buyurur: “Dаnlаq və məlаmətdə həddi аşmаq inаdcıllıq аtəşini dаhа dа şölələndirir.” (“Bihаrul-ənvar”, c.77, səh.232.)
“Təkrаr qınаqdаn çəkin. İnsаnı həddən аrtıq qınаyıb dаnlаmаq günаhkаr şəxsi öz pis əməlində dаhа dа cəsаrətli edir, əlаvə olаrаq məlаməti аlçаq və təsirsiz hаlа sаlır.” (“Qurərul-hikəm”, səh.278.)


Nəcvanı edəndə, (pışıldaşanda) orada olan mütləq şahid kimdir?


“Nəcva” sözünün mənası “yüksəklik” deməkdir. Adətən insan başqalarının onun sözünü eşitməsini istəməyən zaman daha yüksək yerə gedər ki, orada sözünü desin. Bu səbəbdən başqalarından gizli halda deyilən sözlərə nəcva deyirlər.
“Məgər (qəlb gözü ilə) görmədinmi ki, Allah göylərdə və yerdə nə varsa, hamısını bilir? Üç nəfər arasında elə bir pıçıltılı və gizli söhbət baş verməz ki, O, onların dördüncüsü olmasın və nə də beş nəfər arasında ki, O, onların altıncısı olmasın. Onlar bundan az və çox olsalar da, harada olsalar belə, O, (Allah) onlarladır. Sonra – Qiyamət günü – hamıya etdiklərini xəbər verəcəkdir. Həqiqətən, Allah hər şeyi biləndir”. (“Mücadilə” 7).
Bu ayədən də göründüyü kimi, nəcva – bəyənilməyən əməllərdən hesab olunur. Bu nəcva iki və ya üç nəfər arasında olsa da, Allah onu eşidənlərin dördüncüsü olar. Allah Təala bu mübarək ayədə insanlara bəyan edir ki, nəcva etməyin. Əgər edirsinizsə, bilin ki, mənim bunların hamısından xəbərim vardır. Qiyamət günü bu etdiklərinizin üstü açılacaq və ona görə hesab verəcəksiniz.


Qəflətdə olmaq nədir? Məsumların (ə) mübarək izahı


İmam Əli (ə) buyurur: “Vay olsun o kəsə ki, yuxudadır (qəflətdədir)! Necə də ziyandadır. Onun ömrü qısalmış və savabı azdır”.
İmam Əli (ə) başqa yerdə buyurur: “Hər kim öz düşmənindən qafil olar, fitnələri özünə dəyər”.
İmam Sadiq (ə) buyurur: “Ölümü yada salmaq – nəfsin xahişlərini öldürər və qəflətin köklərini kəsər. Qəlbi Allah vədəsi ilə gücləndirər və həvəsin bayraqlarını məhv edər. Hərislik atəşini söndürər, dünyanı nəzərində kiçik göstərər”.
İmam Əli (ə) başqa yerdə buyurur: “Ey insanlar! Allahdan qorxun! Çünki heç kəs əbəs yerə xəlq olmamışdır ki, (ömrünü) əyləncə və qəflətlə keçirtsin”.
İmam Baqir (ə) buyurur: “Namazından ancaq o qədərindən bəhrə aparırsan ki, qəlb diqqəti ilə birlikdə olmuşdur. Ona görə də əgər kimsə bütün namazında səhv edərsə və ya onu əda etməkdən qafil olarsa – o namaz büzüşər və sahibinin üzünə vurular”.


İnsanı peşman olmağa qoymayan 3 sifət hansılardır?! İmam Cavaddan (ə) hədis


İmam Cavad (ə) buyurur: “Üç şey vardır ki, hər kim ona malik olar, peşman olmaz:
1. Tələsməkdən çəkinmək. 2. İşlərdə məsləhət etmək. 3. Bir işin qərarını verən zaman Allaha təvəkkül etmək”.
Mübarək dinimiz bizə ən yaxşı və ən pis insanları tanıdır. İmam Həsən Müctəba (ə) buyurur: “İnsanlar dörd dəstədirlər:
1. O dəstə ki, əxlaqları vardır, ancaq dünyadan (bəhrələri) yoxdur.
2. O dəstə ki, dünyadan bəhrələri vardır, ancaq əxlaqları yoxdur.
3. O dəstə ki, nə (dünyadan) bəhrələri vardır, nə də əxlaqları. Onlar – ən pis insanlardırlar.
4. O dəstə ki, həm əxlaqları vardır və həm də dünyadan bəhrənirlər – onlar ən yaxşı insanlardırlar”.


Öz eybləri ilə məşğul olan hansı günahdan amanda qalar?!


İmam Əli (ə) buyurur: “Eyb axtarmaq – ən çirkin eyblərdən və ən pis günahlardandır”.
İmam Əli (ə) buyurur: “Sənin üçün ən mənfur insan, ən uzaq insan o kəsolmalıdır ki, hamıdan çox insanların eybini axtarar”.
İmam Sadiq (ə) buyurur: “Nə zaman görsəniz ki, bəndə başqalarının eyblərini axtarır və öz günahlarını yadından çıxartmışdır – bilin ki,İlahi məkrə giriftar olmuşdur”.
Həzrət Peyğəmbər (s) buyurur: “Xoş olsun o kəsin halına ki, öz eybi, mömin qardaşlarının eybini axtarmaqdan saxlayar”...


Fədakarlıq nədir? Əxlaq alimlərinin izahatı


Məkarim əxlaq, əslində fitri olaraq hər bir insanda mövcuddur. Fitrətin üzərində olan qabarı kənara çəkmək kifayətdir ki, bu gözəl nemət üzə çıxsın. O zaman ki, bəşər məkarim əxlaqı dərk etdi, onun dəyərini başa düşdü. Ancaq məkarim əxlaqı dərk edə bilməyən ağıllar da vardır. Misal üçün başqasına yardım etmək – məkarim əxlaqdandır. Hər kəs bunu ən yaxşı əməl kimi qəbul edir. Ancaq o zaman ki, söhbət fədakarlıqdan düşür, o zaman bu məkarim əxlaqı hər kəs dərk edə bilmir.
Fədakarlıq odur ki, bir şeyə özünün ehtiyacın olduğu halda, həmin şeyi başqasına verəsən. Ancaq bu əməli hər kəs dərk edə bilmir. Çünki məkarim əxlaq, insan ağlının dərk səviyyəsindən də yüksək həddədir. Hər ağıl onun dəyərini dərk edə bilməz...


Əməli, hissi, zahiri, həqiqi şükür nə deməkdir?


Əməli şükür isə o şükürdür ki, insan Allahın ona verdiklərindən Onun yolunda istifadə edər. Əlbəttə də şükrün bu növü daha ali və daha yüksəkdir. Şükrün dərəcələri. Şükrün 3 dərəcəsi vardır.
-Şükür əvvəl gərək dildə bəyan edilsin. - Sonra hissi şükür mərhələsinə gəlib çatsın və nəhayət, əməli şükrə çevrilsin.
-Şükür – imanın dərəcələrindəndir. İman isə odur ki, qəlbdə olar.
Həqiqi şükür odur ki, insan qəlbinə sirayət edər. Belə bir şükür – həqiqi şükür olar. Bu dünyada olan hər bir şey Allahın məxluqudur. Hər kim məxluqa təşəkkür edər, Allaha şükür etmiş olar. Ona görə də aqil insan həmişə malik olduqlarını görər və ona görə şükür edər. Əgər mehribanlıq görsə, ona görə təşəkkür edər. Nəticədə şükür edən və təşəkkür edən insan olar...


Batini gözəlliklə yanaşı, zahiri nuraniyyət əldə etmək istəyənlərə 6 tövsiyə nələrdir?!


Hədislərdən belə nəticəyə gəlmək olur ki, insanın batini gözəlliyi səbrindən, hövsələsindən, vüqarından asılıdır. İlahi övliyaların həyatına nəzər salan zaman görmək olur ki, bu gözəl rəftarları həyatlarının hər bir anında göstərmişdilər. Əgər insan batini gözəlliklə yanaşı, zahiri nuraniyyət də istəyirsə, o zaman nə etməlidir?
1. Dəstəmaz almaq. Hədislərdə oxuyuruq: “Dəstəmaz üstünə dəstəmaz almaq – nur üstünə nurdur”. Hər kim simasının nurani olmasını istəyirsə, davamlı olaraq dəstəmazlı olması tövsiyə olunur. Həzrət Peyğəmbər (s) buyurur ki, İmam Əlinin (ə) davamçıları dəstəmazın vasitəsilə behiştə daxil olarlar və üzləri ağ olar.
2. Bütün gecəni yatmamaq. Həzrət Əli (ə) buyurur: “Üzün nurani olması bütün gecəni yatmaqla bir yerə sığmır”. Yəni, əgər insan üzünün nurani olmasını istəyirsə, gərək gecənin bir hissəsində oyaq qalsın və ibadətlə məşğul olsun...


Oruc tataraq amma kasıbların qayğısına qalmamaq orucun faydalarından məhrum edərmi?!


Fitrə - əslində bədənimizin zəkatıdır. Əgər onu verməsək orucumuz naqis qalar. Belə ki, Həzrət Peyğəmbər (s) buyurur: “Əgər kimsə oruc tutarsa və fitrə zəkatını bilərəkdən verməzsə, orucdan bəhrəsiz qalar”. Fitrəni verək ki, bədənimiz sağlam qalsın. Məsumların (ə) nəzərinə görə, fitrə zəkatının çox mühüm faydaları var. Onlarla tanış olaq:
1. Orucu təkmilləşdirər. İmam Sadiq (ə) Peyğəmbərdən nəql edir ki, buyurur: “Orucun tamam olması (fitrə) zəkatı verməklədir. Necə ki, namazın tamam olması Peyğəmbərə (s) və Ali-Peyğəmbərə (ə) salavat göndərməklədir”...


Qeybət orucu batil edirmi yoxsa savabını azaldır?! Peyğəmbərdən hədisi


Həzrət Peyğəmbərdən (s) gələn hədisdə oxuyuruq ki, qeybət orucu batil edər. Ancaq bu məsələ əhkamda dini hökm kimi verilməmişdir. Görəsən doğurdandamı qeybət orucu batil edir? Necə ki, insanın gördüyü saleh əməllərin dərəcələri və mərtəbələri vardır, insanın yerinə yetirdiyi günah da fəsad baxımından eyni dərəcədə deyildirlər. Bu cür hədislər həmin günahın necə böyük olduğunu və necə şiddətli fəsad sayıldığını göstərir.
Çünki insan bir başqasının qeybətini edən zaman onun abrını aradan aparır. İslam dini insanların abır və həyasına dəyər verən bir din olduğu üçün, bu əməli şiddətlə pisləyir və məzəmmət edir, ondan çəkindirir.


© Gürcüstan - İslami Təhqiqat qrupu 2012 . Flag Counter