İmam Rza (ə) elmin haqqında və həqiqi alimiin xüsusiyyəti haqda nə buyurmuşdur ?
İmam Əli ibn Musa ər-Rza (ə) elm, alim, həqiqi alim və elmin insanın həyatındakı rolu haqqında çox dəyərli buyuruşlar etmişdir.
Bu hədislərdən bir neçəsini diqqətinizə çatdırıram.
....
1. Həqiqi alimin xüsusiyyəti
İmam Rza (ə) buyurur:
«Elm və hikmət Allahın insana verdiyi ən böyük nemətlərdəndir. Allah bir bəndəsinə hikmət bəxş etdikdə onun qəlbində hikmət çeşmələri cari edər».
Bu məzmunda İmamdan nəql olunan rəvayətdə Allahın seçdiyi rəhbərə elm və hikmət ilham etməsi də qeyd edilir. Mənbə: Üsuli-Kafi, 1-ci cild, səh. 202. Dinikitabxana.com
....
2. Alimin elmi və məsuliyyəti
İmam Rza (ə) haqqında atası İmam Musa Kazimdən (ə) belə nəql olunur:
«Bu qardaşınız Əli ibn Musa, Ali-Məhəmmədin alimidir. Dininiz haqqında ondan soruşun və sizə dediklərini qəbul edin».
Mənbə: Şeyx Müfid, əl-İrşad.
.....
HƏZRƏT İMAM RIZA (Ə.S)IN ELMİ MƏQAMI
Bu buyuruş elmin, dini biliklərin və həqiqi alimə müraciət etməyin əhəmiyyətini göstərir.
....
3. Həqiqi alimlə cahil arasındakı fərq
İmam Rza (ə) buyurur:
«Üç iş başqa üç işdən asılıdır: Kifayət qədər imkanı olmayan çətinlik çəkər, işdə geri qalan məhrumiyyətə düçar olar, avam insan mərifət əhlinin düşməni olar».
Mənbə: İmam Rzadan hikmətli hədislər. Əhlibeyt
Bu hədisdə mərifət əhli ilə avam insanın münasibətinə diqqət çəkilir.
....
4. Elm sadəcə məlumat toplamaq deyil
İmam Rzanın (ə) Quranla münasibəti haqqında İbrahim ibn Abbas belə nəql edir:
İmam (ə) hər üç gündə bir Quranı xətm edərdi. Buyurardı ki, hər ayənin üzərində düşünür, onun nə üçün və hansı şəraitdə nazil olduğunu araşdırıram.
Mənbə: Biharul-ənvar, İmam Rzanın (ə) həyatına aid rəvayətlər. SonÜmid TV
Bu davranış bizə mühüm bir dərs verir: alim yalnız oxuyan deyil, oxuduğunu anlayan, düşünən və əməl edən insandır.
....
Həqiqi alim kimdir?
İmam Rzanın (ə) bu rəvayətlərindən çıxan mənəvi nəticəni belə ifadə etmək olar:
Həqiqi alim elmini şöhrət və məqam üçün istifadə etməz.
Elmi ilə insanları aldatmaz, onlara yol göstərər.
Bilmədiyi məsələdə bilmədiyini etiraf edər.
Elmi ilə yanaşı təqva və əxlaq sahibi olar.
Bildiklərinə özü əməl edər.
İnsanları özünə deyil, Allaha və haqqa yönəldər.
Elmi insanlara qarşı təkəbbür vasitəsinə çevirməz.
Ən mühüm məqam: İnsan çox şey bilə bilər, amma bu, onu mütləq həqiqi alim etmir. Həqiqi elm insanın qəlbində təvazökarlıq, Allah qorxusu, mərifət və əməl yaratmalıdır.\sualcavab.ge