Quran ayələrinə əsasən Dil günahların əsasları hansılardır ? bir neçə nümunənin qısa izahı

Qurani-Kərim və şiə rəvayətlərində dil günahları insanın imanına və başqalarının haqqına zərər verən ciddi əməllər kimi təqdim olunur. Əsasları bunlardır:
1-Yalan danışmaq – həqiqət olmayanı həqiqət kimi söyləmək. Quranda yalandan çəkinmək əmr edilir.
2-Qeybət – insanın olmadığı yerdə onun xoşlamayacağı həqiqəti söyləmək. Quranda qeybət “ölü qardaşının ətini yeməyə” bənzədilir (Hucurat, 49:12).
...
3-Böhtan (iftira) – insan haqqında onda olmayan bir şeyi demək. Qeybətdən daha ağırdır.
4-Söyüş və nalayiq sözlər – möminin dilini təhqir, söyüş və çirkin ifadələrdən qoruması tələb olunur.
5-Töhmət və əsassız ittiham – dəlil olmadan kimisə günahda və ya pis əməldə ittiham etmək.
....
6-Söz gəzdirmək (nəmmamlıq) – insanların arasını vurmaq üçün birinin sözünü digərinə daşımaq.
7-Yalan şahidlik – haqqı bildiyi halda yalan danışaraq başqasının haqqını tapdalamaq.
8-Lağ etmək və təhqir – Quran möminlərin bir-birini məsxərəyə qoymasını və eyibləməsini qadağan edir (Hucurat, 49:11).
....
9-Sirri açmaq – etibar edilərək verilmiş sirri səbəbsiz şəkildə yaymaq.
10-Dəlilsiz şayiə yaymaq – bilmədiyi bir şeyi danışmaq və yaymaq. Quran belə sözlərin insan tərəfindən “əhəmiyyətsiz” qəbul edilsə də Allah yanında böyük ola biləcəyini bildirir (Nur, 24:15).
....
11-Pis sözlərlə insanları bir-birinə qarşı qızışdırmaq – düşmənçilik və fitnə yaratmaq.
12-Haqqı gizlətmək və ya yalanla haqqı təhrif etmək – xüsusilə insanların hüququna təsir edən məsələlərdə.
.....
Şiə əxlaq ənənəsində dilə xüsusi əhəmiyyət verilir. İmam Əli (ə) və Əhli-beyt (ə) rəvayətlərində insanın çoxlu günahlardan dilini qorumaqla uzaqlaşa biləcəyi vurğulanır.\sualcavab.ge