Məhərrəm ayının beşinci günü Kərbəla hadisəsi hansı mərhələyə çatdı ?
.......
1. Siyasi fon: Kufə və İbn Ziyadın nəzarəti
Yezid ibn Müaviyə xilafətə gələndən sonra Kufədə siyasi vəziyyət gərgin idi. Kufəlilər əvvəlcə İmam Hüseynə (ə) məktublar yazaraq onu dəvət etmişdilər.
Amma vəziyyət dəyişdi:
Yezid, İraq valisi olaraq Übeydullah ibn Ziyadı (İbn Ziyad) təyin etdi.
İbn Ziyad Kufəyə daxil olub şəhəri sərt şəkildə nəzarət altına aldı.
Kufədə İmam Hüseynə olan dəstək qorxu və təzyiq səbəbilə zəiflədildi.
.............
2. 5 Məhərrəm – ultimatum mərhələsi
Tarixi mənbələrə görə, Məhərrəmin ilk günlərində Hüseyn (ə) artıq Kərbəla ərazisinə çatmışdı və Yezidin ordusu tərəfindən mühasirəyə alınmışdı.
........
5 Məhərrəm ətrafında baş verənlər belə təsvir olunur:
İbn Ziyad tərəfindən Hüseynə (ə) son siyasi təzyiqlər göndərilir.
Ona üç seçim təqdim olunduğu bildirilir:
Yezidə beyət etmək
Kufəyə təslim olmaq
Müharibə və ölüm riski ilə üzləşmək
Bu, əslində siyasi baxımdan “təslim ol və legitimliyi qəbul et” tələbi idi.
............
3. İmam Hüseynin (ə) mövqeyi
Tarixi mənbələrdə İmam Hüseynin (ə) mövqeyi sabit və prinsipial kimi təsvir olunur:
O, zorla alınan hakimiyyəti legitim saymadığını bildirir.
Yezidə beyəti qəbul etmir, çünki bunu ədalətsiz və İslam prinsiplərinə zidd hesab edir.
Onun mövqeyi yalnız şəxsi deyil, həm də siyasi və dini etiraz xarakteri daşıyır.
............
4. Səhabələrin möhkəmlənməsi
Bu mərhələdə Hüseynin (ə) yanında olan az sayda səhabə:
açıq şəkildə sədaqət andlarını yeniləyirlər,
ölüm ehtimalını bilə-bilə onun yanında qalmağa qərar verirlər,
bəzi rəvayətlərə görə gecələr ibadət və mənəvi hazırlıq artır.
Bu, Kərbəla hadisəsinin əsas motivlərindən biri olan “azlıq vs çoxluq və prinsipial mövqe” xəttini gücləndirir.
............
5. Tarixi nəticə
5 Məhərrəm hadisələri əslində:
müharibənin artıq qaçılmaz olduğunu,
siyasi dialoqun bitdiyini,
qarşıdurmanın yaxınlaşdığını göstərən mərhələ idi.
Bir neçə gün sonra bu gərginlik Aşura günü (10 Məhərrəm) ilə kulminasiyaya çatdı.\sualcavab.ge