Həftənin bazar günü haqda dini mətnlərdə nələr gəlmişdir ?
İslam mənbələrində bazar günü (ərəbcə: يَوْمُ الأَحَد – Yəvmul-Əhəd) haqqında ayrıca çox geniş fəzilət hədisləri gəlməsə də, ümumi olaraq bu günün adı, yaradılış hədisləri və həftə günlərinin bölgüsü ilə bağlı məlumatlar müxtəlif qaynaqlarda qeyd olunmuşdur.
Aşağıda əsas dini mətnlərdən ümumi məlumatı və mənbələri təqdim edirəm:
.....
1. Bazar gününün adı və mənası
Ərəb dilində “Yəvmul-Əhəd” – “birinci gün” deməkdir.
İslam təqvimində həftə bazar günündən başlayır.
📚 Mənbə:
Ərəb dil lüğətləri (Lisan al-Ərab və s.)
Klassik təqvim və fiqh əsərləri
........
2. Yaradılış (kosmoloji hədislər)
Bəzi hədislərdə Allahın kainatı həftə günlərinə uyğun yaratması zikr olunur:
Hədis (ümumi rəvayət məzmunu):
Yer və göylərin yaradılışı günlərə bölünərək təsvir edilir.
📚 Mənbə:
Sahih Muslim
Tafsir al-Tabari
........
⚠️ Qeyd:
Bu rəvayətlərin bəzilərinin sənəd baxımından müzakirəli olduğu alimlər tərəfindən qeyd olunmuşdur, buna görə “qəti əqidə prinsipi” kimi deyil, “rəvayət məlumatı” kimi qəbul edilir.
..........
3. Quranda günlərin ümumi ifadəsi
Quranda günlər konkret adlarla deyil, ümumi şəkildə “altı gün” (sittatu əyyam) kimi gəlmişdir:
📖 Nümunə:
“Göyləri və yeri altı gündə yaradan Odur...” (Əraf 7:54)
📚 Mənbə:
Qurani-Kərim, Əraf surəsi 7:54 və digər ayələr
..........
4. Şiə mənbələrində həftə günləri
Şiə hədis ədəbiyyatında həftə günlərinə aid:
zikrlər
dua mətnləri
gündəlik əməllər
mövcuddur, lakin bazar gününə xüsusi böyük fəzilət hədisləri çox azdır.
📚 Mənbə:
Bihar al-Anwar
Sahifa Sajjadiya
.....
5. Ümumi dini yanaşma
İslamda bazar günü:
ibadət baxımından xüsusi “vacib fəzilət günü” deyil
lakin həftənin başlanğıcı kimi iş, dua və planlama üçün normal gündür
əsas fəzilət günləri daha çox:
Cümə günü
bəzi hədislərdə bazar ertəsi və cümə axşamı (oruc)
.......
Qısa nəticə
Bazar günü: “Yəvmul-Əhəd” – həftənin 1-ci günü
Quranda ümumi “altı gün yaradılış” qeyd olunur
Hədislərdə yaradılışla bağlı rəvayətlər var, amma ixtilaflıdır
Xüsusi böyük fəzilət günü kimi deyil\sualcavab.ge