Allah Talanın c.c Sifət baxmından tövhidi olması deyildikdə Quran və hədislərdə necə izah olunur ?!

Tövhid fi-sifət (Allahın sifətlərində birliyi) o deməkdir ki, Allahın sifətləri Onun zatından ayrı, müstəqil varlıqlar deyil; O, elm, qüdrət, həyat və s. sifətlərdə bənzərsizdir və məxluqa oxşamır. Aşağıda bunu Quran və hədislərdə belə təsvir etmək olar :
...
📖 Tövhid fi-sifət Quranda
1. Sifətlərdə bənzərsizlik
📖 Şura 11
لَيْسَ كَمِثْلِهِ شَيْءٌ وَهُوَ السَّمِيعُ الْبَصِيرُ
📍 Tərcümə:
“Onun kimi heç bir şey yoxdur. O, eşidəndir, görəndir.”
👉 Bu ayə göstərir ki:
Allah eşidir və görür
Amma məxluq kimi deyil
...
2. Ən uca sifətlər Allaha məxsusdur
📖 Nəhl 60
وَلِلَّهِ الْمَثَلُ الْأَعْلَى
📍 Tərcümə:
“Ən uca sifətlər Allaha məxsusdur.”
...
3. Gözlər Onu dərk etməz
📖 Ənam 103
لَا تُدْرِكُهُ الْأَبْصَارُ
📍 Tərcümə:
“Gözlər Onu dərk edə bilməz.”
....
4. Allahın elmi hər şeyi əhatə edir
📖 Bəqərə 255 (Ayətül-Kürsi)
وَسِعَ كُرْسِيُّهُ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضَ
📍 Tərcümə:
“Onun elmi (hakimiyyəti) göyləri və yeri əhatə etmişdir.”
...
📜 Tövhid fi-sifət hədislərdə
🌙 Şiə mənbələri
1. Sifətlərin zatdan ayrı olmaması
📚 əl-Kafi, Şeyx Kuleyni, c.1, Kitab ət-Tövhid
كَمَالُ التَّوْحِيدِ نَفْيُ الصِّفَاتِ عَنْهُ
📍 Tərcümə:
“Tövhidin kamalı (Allahdan məxluqa bənzər) sifətləri uzaqlaşdırmaqdır.”
....
2. Allahın sifətləri zatının eynidir
📚 Nəhcül-Bəlağə, xütbə 1
لَا تُدْرِكُهُ الْأَوْهَامُ وَلَا تَنَالُهُ الْأَفْهَامُ
📍 Tərcümə:
“Onu nə təsəvvürlər dərk edər, nə də ağıllar çatır.”
...
3. Sifətlərdə bənzərsizdir
📚 Biharul-Ənvar, c.3
مَنْ شَبَّهَ اللَّهَ بِخَلْقِهِ فَهُوَ مُشْرِكٌ
📍 Tərcümə:
“Kim Allahı məxluqa bənzədərsə, o müşrikdir.”
...
☀️ Əhli-sünnə mənbələri
4. Allahın sifətləri həqiqidir, lakin bənzərsizdir
📚 Səhih Buxari, Kitab ət-Tövhid
إِنَّ اللَّهَ لَا يَنَامُ وَلَا يَنْبَغِي لَهُ أَنْ يَنَامَ
📍 Tərcümə:
“Allah yatmaz və Ona yatmaq yaraşmaz.”
...
5. İlahi sifətlərin kamilliyi
📚 Səhih Müslim, Kitab əl-İman
اللَّهُمَّ أَنْتَ السَّمِيعُ الْعَلِيمُ
📍 Tərcümə:
“Ey Allah! Sən eşidənsən, bilənsən.”
....

🌟 Tövhid fi-sifətin əsas prinsipləri
Allahın sifətləri zatından ayrı deyil
Allahın sifətləri məxluqa bənzəməz
Sifətlər sonsuz və kamildir
Sifətləri təhrif etmək və ya inkar etmək olmaz.

🕊️ Qısa xülasə :
👉 Allah eşidir, görür, bilir — lakin insan kimi deyil
👉 Onun sifətləri sonsuz və bənzərsizdir
👉 Tövhid fi-sifət insanı təşbih (bənzətmə) və tətil (inkar) kimi azğınlıqlardan qoruyur\sualcavab.ge