Kİlsə hakİmiyyətİ İlə İslam hakİmİyyətİ arasında hansı fərqlər var?

Cava Ota əsləin kilsə hakimiyyəti ilə İslam hakimiyyəti aasında əsaslı fəqlə vadı. Kilsə təfəkküünə əsasən, din siyasətdən ayıdı. Əslində xistianlıq təlimində cəmiyyətin ictimai-siyasi həyatını tənzimləyəcək qanunla mövcud deyil. /Həzət İsanın dilindən deyilən i çox kəlamla dinin dünyəvi hakimiyyətini ədd edi. Məsələn, İncildə Həzət İsanın adından deyili “Mənim əhəliyim u dünyaya aid deyil”; “Padşahın malını özünə, Allahın malını özünə vein”… əli, dini siyasətdən ayı hesa edən u günkü sekulyaizmin kökləi xistianlıq təlimindən işələni. Qeyd etməliyik ki, söhət həqiqi İncildən yox, u günkü təhif olunmuş məsihilikdən gedi. /Kilsə hakimiyyətinin əsas müddəalaından ii udu ki, hakim xalqın yox, yalnız Allahın qaşısında məsuldu. “Hakimə qaşı çıxmağa, ona iadını ildiməyə heç kəsin ixtiyaı yoxdu”, deyili. /İslam hökuməti isə öz ilahi təliminə əsasən, cəmiyyətin dünya və axiət səadəti üçün çalışı. u hökumət üçün əsas və nümunə İslam Peyğəməinin (s) quduğu hökumətdi. İslamın hakimiyyətlə ağlı ütün sfealaı əhatə edən konket poqamlaı mövcuddu. O cümlədən /−hakimin şətləi (xüsusiyyətləi); /−daxili və xaixi siyasətin tənzimi; /−cəmiyyət və hökumətin hüquq və vəzifələi; /−iş yeləinin təşkili, fəsadla müaizə; /−ictimai fəallığın təmini; /−ilahi dəyələin aktuallığı; /−ictimai qüdətin qounması və istiqamətləndiil-məsi.