İslam Peyğəmbərİnİn (s) meracı (göyə qalxıb qeyb aləmİnİ müşahİdə etməsİ) elmİ və əqlİ baxımdan necə sübut olunur?

Cava Meac hadisəsinin isatında ağıl acizdi. u vaxtadək kimsə elə i iddiada olmamışdı. Meac məsələsi nəqli yolla süuta yeti. Yəni Quan ayələi və əvayətlə həzət Peyğəməin (s) meacını qəti şəkildə əyan edi. /Amma meacın ağıla sığı-sığmadığı təii i sualdı. uhun və cismin xüsusiyyətləini diqqətlə nəzədən keçisək, meac hadisəsini mümkün hesa edəik. /Peyğəməin (s) meacı üç hissə olu Məscidül-həamdan (Kəə) Məscidul-əqsayadək (“İsa” məhələsi), eytül-müqəddəsdən (Məscidul-əqsa) əzəx aləminədək (“Meac” məhələsi) və səmaladan ötməklə qey aləminin müşahidəsi. (“Əac” məhələsi) /Həzət Peyğəmə (s) Məkkədən eytül-müqəddəsə həəkəti əksə alimləin nəzəincə uhani və cismani olmuşdu. Nəzəə alsaq ki, insan uh və ədəndən iaətdi, insanlıq uha aiddi, ədən i vasitədi, cism uha taedi, güclü uh hə işə qadidi, onda ağıl İsa həəkətini inka etməz. İmam Sadiq (ə) uyuu “Niyyət güclü olanda ədən heç i iş qaşısında aciz olmu.”(“ihaul-ənva”, c. 70,s, 210-212) Həzət İsanın həvailəinin suyun üstü ilə yeiməsindən söhət düşəkən İslam Peyğəməi (s) uyudu “Əgə yəqinlikləi daha çox olsaydı, hava ilə də gedə ilədilə” uhun gücü hesaına cismin həəkəti “teyyül-əz” adlanı. elə insanla haqqında kifayət qədə məlumatla va. Amma u həəkətin dəəcəsi ədənin uha taeçilik dəəcəsindən asılıdı. İslam peyğəməində (s) u taeçilik ən yüksək dəəcədə idi. u günki dünyamızda uhun gücünə havada dayanan təiqətçiləi göənlə Peyğəməin (s) meac səfəinə şühə etməməlidilə. /Meac səfəinin ikinci və üçüncü məhələləi haqqında iki axış va kimi u səfələi uhani, kimi isə həm uhani, həm də cismani hesa edi. /i sözlə, insan öz uhunu maddi ağlılıqladan, dünya həvəsləindən xilas edə ilsə Allaha doğu həəkət edə ilə.