Qurani- kərim baxımından özünü düşünmənin mənası nədir?

Özünü tanıma Quanda, fiti və daxili istedadlaı diiltmək və təiyələndimək vasitəsilə öz həqiqətini yenidən ələ gətimə mənasındadı. u həqiqət onun vücudunda gizlənidi. Öz həqiqətini ələ gətiəndən sona növə, İlahi adla, sifətlə və valıq aləminin həqiqətləinin qəli dək olunmasına yetişi. əs mahiyyət və insanın zati cövhəi onun özünü düşünməsidi.[1] /İnsan una fitətən məhəət və eşq göstəi. /u cəhətdən özünü düşünmənin müxtəlif şöələi və mətəələi vadı[2] və onun kamil insan ilə onun həqiqi mahiyyəti və geçəkliyinin mahiyyətinə peyvənd edilmişdi. /u yazıda onlaın ən mühümmünə qısa şəkildə işaə olunu /1). Fiti özünü düşünmə /u düşünmə, hüsuli,[3] əlkə i ayıqlıq və hüzui (əyani) eləmi. Hüzui özünü düşünmə, yəni vaam və u valıq aləminə, öz daxili istedadlaına agaham. u, əsil və həqiqi düşünmə və onun şəxsiyyətinin mahiyyətidi.[4] /Ələttə, u fenomendə adətən müstəqil şəkildə \"mənə\" əl tapmaq olmaz, əlkə əvvəlcə daxili qüvvələ və fəaliyyətlə dək olunu, ondan sona \"mən\", hüzui düşünməni ələ gətimək üçün dək olunu.[5] /Quani- kəim üşeymin ana ətnində keçidiyi yaanış məhələinin axııncısına (həqiqətdə əşəin yaanış məhələsinin ən mühümdü)[6] işaə edəndən sona uyuu \" ثُمَّ أَنْشَأْناهُ خَلْقاً آخَرَ\"[7] \"ondan sona ona yeni yaanış vedik\". ilməməzlik maddəsinin özünü düşünmənin uhi cövhəinə çevilməsinə işaədi.[8] aşqa əyanla Onu elm, qüdət, həyat sahii etdi və ona zati cövhə əta etdi. una \"mən\" deyili.[9] /2). Dünyəvi özünü düşünmə /Dünyəvi özünü düşünmə, yəni dünya ilə əlaqədə özünə agahlıq. Yəni Haadan gəlmişəm? Haadayam? Haaya gediəm? u özünü düşünmədə insan kəşf edi ki, cahan (dünya) adlı i ütövlükdən i hissədi; ili ki, müstəqil deyil, əlkə asılıdı; yəni, öz vasitəsinə gəlməyi, yaşamı və u dünyadan öz vasitəsinə getmi. İstəyi özünü u ütövlükdə təyin edə.[10] İmam Əlinin (ə) mənalı sözü özünü düşünmənin u növünə işaədi \"Allah əhm eləsin... o kəsə ki, ili haadan gəli? Haadadı? Haaya gedi?\"[11] /İnsanın aşlanğıcı və qayıdışı aədə Quani- kəimdə çoxlu ayələ vadı. u ayələ insanı, dünya və axiət yaşayışının həqiqətinə nisət düşünmə və ayıqlığa dəvət edi; məsələn /\"iz, Allah təəfindənik və ona təəf qayıdııq.[12] /\"Sizi palçıqdan yaadan, sona da (sizin üçün) i əcəl (özüm vaxtı) müəyyən edən olu. (Allahın) yanında məlum i əcəl də (ütün ölüləin diiləcəyi qiyamət günü) vadı. (ütün unladan) sona siz yenə də şühə edisiniz\".[13] /\"Sizi (yoxdan) yaadan, sona sizə uzi veən, sizi öldüən və daha sona (qiyamət günü) diildəcək məhz Allahdı\".[14] /3). İfani özünü düşünmə /İfani yaxud aifanə özünü düşünmə, yəni Allah ilə əlaqədə özünə agahlıq. u əlaqə, i- iinin əvəzində (evində) olan iki mövcusun əlaqəsi növündən deyil, əlkə əsasla hissənin, i olan həqiqət (Allah) ilə məcazın, mütləq (tam) ilə qeydlənmişin əlaqəsi növündəndi. Aifin dədi, daxili dəddi və fiti ehtiyacdan aşka ola.[15] /Aifin axışınca uh və can, həqiqi \"mən\" dəlil və ona agahlıq özünü düşünmə deyil, əlkə uh və can \"mən\" dən iz təcəssümdü. Həqiqi mən, Allahdı. Elə ki, insan özündən fani oldu, aşkalıqlaı məğlu etdi (i- iinə vudu) və onlaı gömədi, uh və candan əsə qalmaz və insan həqiqi özünü düşünməyə yetişmiş ola.[16] /Əgə insan özünün fiti və dünyəvi düşünməsini təiyələndiə və əsil olana (Allahın xəlifəliyi) diqqət edə aifanə özünü düşünməyə qədəm qoyu, u aifanə əlaqəni dək edi, Allahın ona və onun Allaha olan eşq və məhəətini öz qəlində hiss edə \" یحبّهم و یحبّونه\"[17] (Allah onlaı və onla da Allahı sevələ). /Aifanə özünü tanıma, fiti və dünyəvi özünü tanımanın yetişdidiyidi. /Allahın Quanda uyuduğuna əsasən özünü tanıma ilə ziddiyyəyti və ona mane olan şey \"özünü unutma\"- dı. Özünü unutmanın əsəi ayədə elə əyan olunu. \"O kəslə kimi olmayın ki, Allahı unutdula və Allah da onlaı \"özünü unutmaya\" düça etdi, onla fasiqdilə\".[18] /İnsan Allahı unudan zaman, onun zati sifətləinin müstəqil əlaqəsi olan ali İlahi sifətləi və onun gözəl adlaını da unutmuş olu. Əgə insan özünü düşünmənin fikinə olmaya və onu özündə diildi yaşatmaya, Allahı unudu və hə i günaha əl atıdı. Eyni zamanda əndəlikdən kənalaşa.[19] / /[1] - Mütəhhəi, Mütəza, Əsələin məcmuəsi, cild 2, səh 304 və 308, Səda nəşiyyatı. /[2] - Müaciət et Əsələin məcmuəsi, cild 2, səh 308 və 326. /[3] - Psixoloqla adətən özünü düşünmə aəsində əhs edən zaman özünü düşünmənin zehni və hüsuli elm cəhətindən olan mənasına diqqət edilə. u isə qeyd olunan mənanın ziddinədi. (Əsələin məcmuəsi, cild 2, səh 309). /[4] - Əsələin məcmuəsi, cild 2, səh 308. Dəyişiklik və xülasə ilə. /[5] - Müaciət et Cəfəi, Məhəmməd Təqi, Nəhcül- əlağənin təcümə və təfsii, cild 6 səh 262 və cild 26, səh 61 və 62, Fəhənge İslami nəşiyyatının dəftəliyi, Tehan, yeddinci çap, 1376 hici şəmsi. /[6] - Məkaim Şiazi, Nasi, Nümunə təfsii, cild 14, səh 208, Daul- kotoil- İslamiyyə, Tehan, iinci çap, 1374 hici şəmsi. /[7] - Möminun suəsi, ayə 14. /[8] - Əsələin məcmuəsi, cild 2, səh 309. /[9] - Təatəai, Seyid Məhəmməd Hüseyn, l- mizan fi təfsiil- Quan, cild 15, səh 20, İslami nəşiyyatının dəftəliyi, Qum, eşinci çap, 1417 hici qəməi. /[10] - Əsələin məcmuəsi, cild 2, səh 310. /[11] - \" رحم اللّه امرأ أعد لنفسه، و استعد لرمسه، و عرف من أين و في أين و الى أين\" (Muğniyə, Məhəmməd Cavad, fi zilali nəhcil- əlağə, cild 1, səh 22, Daul- elmi lil- məlayin, eyut, üçüncü çap, 1358 hici şəmsi; Qaini Xoasani, Seyid Məhəmməd Təqi, Miftahus- səadət fi şəhi Nəhcul- əlağə, cild 5, səh 128, Məktəətul- Mustəfəvi, Tehan, taixsiz). /[12] - əqəə suəsi, ayə 156. /[13] - Ənam suəsi, ayə 2. /[14] - um suəsi, ayə 40. /[15] - Əsələin məcmuəsi, cild 2, səh 319 və 320. /[16] - Əsələin məcmuəsi, cild 2, səh 321. /[17] - Maidə suəsi, ayə 54. /[18] - Həş suəsi, ayə 19. /[19] - Müaciət et Əl- mizan fi təfsiil- Quan, cild 19, səh 219 və 220.