Bəyənilən və bəyənilməyən ümidsizlik hansilardir?
Çox sayda Quan ayələi və hədislə vadı ki, izi Allaha qaşı ümidsiz olmaqdan çəkindii. “De “Ey Mənim (günah vasitəsi ilə) özləinə zülm etməkdə həddi aşan əndələim, Allahın məhəmətindən ümidinizi kəsməyin. Şühəsiz, Allah (tövə ilə) ütün günahlaı (hətta şiki) ağışlayı. Çünki ağışlayan və mehian Odu!””. (“Zumə” 53). / /Həzət Peyğəmə (s) uyuu “Qiyamət günü Allah ümidsizləi elə məus edəcəkdi ki, üzləinin qaası ağından çox olacaqdı. Sona deyiləcəkdi ki, unla o kəslədi ki, Allah Təalanın əhmətindən ümidsizdilə”. / /Ümidsizlik insanı hədəfdən saxlaya. İnsan həəkətdən qala və heç i səy göstəməz. Quan ayələi və hədislə ümidsizliyi iki hissəyə ölü əyənilən və əyənilməyən ümidsizliyə. / / / /əyənilən ümidizlik. / /əyənilən ümidsizlik - Allahdan qeyisinə göə olan ümidsizlikdi. İnsan ancaq Allahı feyz mənəyi ilməlidi. Ondan qeyisinə qaşı ümidsiz olmalıdı. İnancı elə ola ki, əgə aşqalaı da i iş göə ilisə, u, ancaq Allahın izni ilə ola. / /İmam Sadiq (ə) uyuu “Möminin izzət və şəəfi ondadı ki, aşqalaından məyus olsun və insanlaın əlində olandan ümidini kəssin”. / / / /əyənilməyən ümidsizlik. / /əyənilməyən ümidsizlik isə Allaha olan ümidsizlikdi. O da iki yeə ölünü Allahın əfvinə göə olan ümidsizlik. Kamala çatmağa göə olan ümidsizlik. / /iinci halda insan elə zənn edi ki, Allah onu ağışlamayacaqdı. Onun cəhənnəmə getməsi qətidi. İnsan çox sayda günah işlədəək, Allahdan ümidini kəsə və elə ilə ki, Allah onu u qədə günahına göə i daha ağışlamayacaqdı. / /Hədisləimiz izi həm ümidli olmağa və həm də qoxmağa dəvət edi. Lakin ifat və təfit etmək olmaz. Qoxu ona göədi ki, insan iadətinə göə qüulanmasın. Çünki qüu təhlükəli i əladı. Qüu, i vius kimi aidi süst edə. Mane ola ki, keçmişdəki kimi Allaha iadət etsin. / /Ümid isə ona göədi ki, insan hə i halda ilsin ki, Onun əndəsidi. Hə i əhm edəndən əhimlidi. Əgə peşmandısa, tövə edə və keçmişini islah edə. / /Ancaq ikinci halda Allah əhmətindən məyus olmaq təkcə ağışlanmağa deyil, həm də tofiqə də şamil ola. Çünki İlahi fəzl olmadan insan inkişaf edə ilməz. / /Əllamə Təatəai “Nu” suəsinin 21-ci ayəsinin təfsiində yazmışdı “Əgə Allahın fəzli olmasaydı, sizlədən heç kəs pak olmazdı. u, elə mənadı ki, ağıl da onu təsdiq edi. Xeyi və səadət ancaq Allah təəfindəndi”. / /Allah Təala uyuu “Ey, ütün hökumətlə üzəində mütləq hakim! İstədiyin kəsə hökmdalıq vei və istədiyin kəsdən hökmdalığı alısan, istədiyinə izzət vei və istədiyini xa edisən! Xeyi(in həqiqəti) Sənin əlindədi. Doğudan da Sən hə i şeyə qadisən”. (“Ali-İman” 26). / /“(Ey insan,) sənə yetişən hə hansı i yaxşılıq Allah təəfindəndi”. (“Nisa” 79). / /Ona göə də əgə insan kamala çatmasına göə də ümidsiz olasa, o kəslə kimi ola ki, Allahın əhmətindən ümidsiz olula. Çünki hə iki halda insan stimulunu əldən veə və həəkət etmək istəməz. u, ümidsizliyin vuduğu ziyanladandı. «Ey mənim oğlanlaım, gedin Yusufu və qadaşını axtaın və Allahın qutuluş və məhəmətindən naümid olmayın ki, Allahın məhəmətindən kafilədən aşqa heç kim naümid olmaz». (“Yusif” 87). / /Ona göə də əgə Əuzə və ya Səlman olmaq istəyiiksə, gəək təvəkkül və təvəssül edək və özümüzü həmin hədəfə yaxınlaşdıaq. (Teyan) Deyele.og