İnsanın dilinə hakim olmasının metodları hansılardır?
İnsan gəək hə gün özünə desin dilinə hakim ol. Çünki u ədən üzvü sənin taleyinin həll olmasına çox təsi qoya. Səni səadətə də çatdıa ilə, ədəxt də edə ilə. Ona göə də dilinə hakim ol və dilin əlalaını ciddi qəul et. əs dilin əlalaından necə amanda qalmaq ola? (Teyan) / /1. Dilin təhlükələinə kamil diqqət etmək. /Dil - qudumuş it kimidi və daima vəhşilik adıncadı. Ancaq cismi və ədəni deyil, taleyi paçalayı didikləyə. İnsanın aıı və heysiyyəti ilə oynaya. Ona göə də hə an dilə nəzaət etmək lazımdı ki, onun ipi ilə cəhənnəm atəşinə düşməyək. / /2. Sükut etmək. /İnsan hə nə qədə az danışasa, daha az xata və günah edə. Sükut etmək təmini insana elə i qüdət vei ki, dilinin ixtiyaını əlinə ala ilsin. elə ki, oş və nahaq yeə söz deməz. Loğman övladına elə tövsiyə edi “Ey övladım, əgə güman edisənsə ki, danışmaq gümüşdü, həqiqətdə susmaq qızıldı”. /Həzət Davud (ə) oğlu Süleymana (ə) elə tövsiyə vei “Oğlum, sükutu uzun et, çünki sükutun uzunluğundan peşman olmaq dəfələlə çox danışı peşman olmaqdan daha yaxşıdı”. /u İlahi insanla izə sükut etməyi tövsiyə edi və onun faydalaından söz açıla. Ancaq susmaq dedikdə onu nəzədə tutmuuq ki, əədi olaaq dilimizə qıfıl vuaq. elə ki, gündəlik həyatımızın i çox işləi maddi və mənəvi, fədi və ictimai, iadət və qeyisi danışmaq vasitəsilə həyata keçə. əlkə susmaq dedikdə o nəzədə tutulu ki, zəui olan zaman danışaq və düşünü danışaq. Yesiz və dəyəsiz sözlədən uzaq olaq. /Əmiəl-möminin (ə) u hadqa uyuu “Danışmaq dəman kimidi ki, azı faydalı, çoxu öldüücüdü”. / /3. Danışmazdan əvvəl düşünmək. /İnsan əgə dilin əlasından uzaq qalmaq istəyisə, gəək dediyi sözü fikiləşi, düşünü sona desin. Yəni, düşünsün ki, u söz onun faydasınadı, yoxsa yox? Allah əyənəndi, yoxsa yox? Əgə undan əmin olasa, o zaman dilinə gətisin. İmam Həsən Əsgəi (ə) uyuu “Axmaq insanın ağılı dilindədi. ilikli və müdik insanın dili isə ağlındadı”. Axmaq insan söz deməmişdən əvvəl düşünməz. Lakin aqil insan düşünü sona danışa. /Dua əlləimizi Allaha təəf açı və Uca ədən diləyiik ki, dilimizə nəzaət etməkdə izə yadım etsin. Deyele.og