Ruzİ İnsanlar arasında necə bölünür?
span style="font-size12pt;"əzi ayələdə oxuyuuq ki, Allah uzini insanlaın aasında ölü “Dünya həyatında onlaın məişət vasitələini aalaında iz ölüşdümüşük və (maddi və mənəvi kamilliklə axımından) onlaın əziləini əziləindən i neçə dəəcə üstün etmişik ki, əziləi digə əziləini xidmətə götüsünlə (və nəticədə əşə cəmiyyətinin daha kamil və layiqli idaə sistemi fomalaşsın). Sənin əinin məhəməti (peyğəməlik, ümumi vilayət və din) onlaın topladıqlaından daha yaxşıdı”. (“Zuxuf” 32). /“u ye üzündə (heyvan, cin və insan olmasından asılı olmayaaq) həəkət edən hə i canlının uzisi Allahın öhdəsinədi”. (“Hud” 6). /əzi ayələdə isə oxuyuuq ki, uzinin atması və azalması Allahın iadəsi ilə aş veə. “Allahın istədiyi hə i kəsin (valıq aləminin tam nizamının tələatına uyğun olaaq) uzisini ol etdiyini, yaxud azaltdığını gömüləmi?!” (“um” 37). /İmam Əli (ə) uyuu “Allah uzini təqdi etmişdi, az və çox etmişdi. Məişətin genişliyinə və dalığına göə onu ölmüşdü”. /İndi elə i sual yaanı ki, əgə uzi əvvəlcədən müəyyən olunusa, əs iz niyə u qədə çalışı və zəhmət çəkiik? Ancaq aşqa ayə və hədisləə nəzə salan zaman gömək olu ki, u ayələi i-iinin yanına qoyanda u sualın cavaı aydın olu. Allahın uzi veməsi və onu ölməsi dedikdə, zəminələi nəzədə tutulu. u zəminələ həm insanın xaicindədi və həm də daxilində. Nə zaman insan əlini əlinin üstünə qoyu otusa, u, ona ənzəyə ki, zavodun müdii işçiləin pulunu özü ölü. Ancaq heç i zaman evləinə gətimi. Onla özləi gəək gedi, maaşlaını alsınla. Öz haqlaına çatsınla. Eləcə də əgə insan evdə otuu uzini gözləyəsə, öz haqqına çatmaz. uzi qazanmaq istəyisə, gəək zəhmət çəki, çalışsın. Zəminələi felə və əmələ çevisin. (Teyan) /u nöqtəni də unutmaq lazım deyildi ki, Allah uzini insanın ancaq səy və zəhmətinə göə vemi. əzən elə insanlaa uzi vei ki, elə də çox zəhmət çəkməyilə. əzən uzini elə insanladan alı ki, çox zəhmət çəki və çalışıla. u yolla Allah izləə göstəmək istəyi ki, u dünyaya aşqa i Valıq hakimdi. Ancaq unu unutmaq lazım deyildi ki, u, i istisnadı. Allah əksə hallada insanlaın səy və zəhmətinə göə uzi veə. /Həzət Peyğəmədən (s) gələn hədisdə oxuyuuq “ilin ki, uzi iki cüdü. Sizin dalınızca getdiyiniz uzi və o uzi ki, o sizin dalınızca gəli. Ona göə də uzini halal yoldan istəyin. Əgə onu düzgün yoldan istəsəniz, onu halal şəkildə yeyəsiniz. Əgə düzgün olmayan yoldan istəsəniz, onu haam şəkildə yeyəsiniz”. /uzinin u cü iki yeə ölünməsi həis insanlaın öz acgözlüyündən əl çəkməsinə və möminləin özünü haam işləə qaışdımamalaına səə ola. Ehtiyac sahiləi də ümidsiz olmazla. /eləliklə, deyə iləik ki, Allah izim uzimizi veə. Allah ili ki, hansımız daha çox zəhmət çəkiik və hansımız az. Eyni zamanda uzinin atı-azalması izim özümüzdən də asılıdı. Əgə günahlaımız atasa, una göə tövə etməiksə, Allahın izə vediyi İlahi nemətləin şükünü yeinə yetiməiksə, uzimiz sözsüz ki, azalacaqdı. Ancaq malımızdan sədəqə vesək, ehsan etsək, günahlaımıza göə tövə etsək, zəhmət çəki çalışsaq, Allah uzimizi atıa və izləi nemət sahii edə. /əli, uzini Allah ölə, ancaq onun az və çox olmasına izim əməlləimiz təsi edə. İlahi imtahan isə aşqa i mövzudu ki, Allah sevdiyi əndəsini əzən uzi ilə imtahana çəkə. /Deyele.og//span