Allah-taala İnsanların çİynİnə hansı əmanətİ qoyub?
span style="font-size12pt;" “iz əmanəti (iman və təqvadan hasil olan uca, mənəvi və insani kamallaa yetişməyi) göyləə, yeə və dağlaa təklif etdik (onlaın unu götümək qailiyyətləini ölçdük), onla onu (öz öhdələinə) götüməkdən oyun qaçıtdıla və qoxdula (onlada elə i şeylə vəsflənmək səlahiyyəti olmadı və hallaının dili ilə qoxu izha etdilə) və insan onu oynuna götüdü (onda zati i səlahiyyət va idi, eləliklə təiəti cəhətdən də onu qəul etdi və una göə də səmavi dini peyğəmələin vasitəsilə onun öhdəsinə qoyduq) və həqiqətən, o (təiətən özünə) zülm edən və (yüklənməsinin aqiətləindən) cahil idi. (Əmanət insana təqdim olundu) ki, nəticədə Allah münafiq kişiləə və münafiq qadınlaa, müşik kişiləə və müşik qadınlaa (əmanətin təqdim olunmasının əsl məqsədləindən azdıqlaına göə) əza vesin. Həmçinin Allah (əmanətin təqdim olunmasının və xilqətin əsl məqsədinə müvafiq həəkət edən) mömin kişiləə və möminə qadınlaa nəzə yetisin və onlaın tövələini qəul etsin. Allah həmişə ağışlayan və əhm edəndi”. (“Əhza” 72-73). /İlahi əmanət əşə üçün öyük iftixadı. /Əmanət haqqında müxtəlif təfsilə vadı /- Əmanət deyildikdə İlahi vilayət və əndəliyin kamal sifəti nəzədə tutulu ki, u da məifət və saleh əməllə hasil ola. /- Mənası ixtiya və iadə azadlığıdı. u da onu aşqa valıqladan daha üstün edi. /- Mənası ağıldı ki, ona göə vəzifə müəyyən edilə, sava və cəza veilə. /- Mənası insan ədənidi ki, onu hifz etmək vacidi. /- Mənası o əmanətdi ki, insanla i-iindən alıla. Ona vəfa etmək öhdələinədi. /- Mənası İlahi məifətdi. /- Mənası İlahi vaciatdı namaz, ouc kimi. /İnsan elə i valıqdı ki, fövqəladə istedadlaa malikdi, insan əgə u istedadladan düzgün istifadə edəsə, Allahın ye üzəindəki xəlifəsi ola. Məifət əldə edəək, nəfsini islah edəək, kamala çata ilə. /Səma, ye və dağla i növ İlahi məifətdi. Onla Allahı zik və təsih edilə. Onun əzəməti qaşısında səcdə edilə, ancaq u səcdə məcui və təkvinidi. Ona göə də onla təkamülə çatmıla. ütün u iadətləi iadəsi ilə edən valıqldan ən üstünü insandı. u həmin İlahu əmanətdi ki, ütün valıqla onu daşımaqdan imtina etmişdilə. İnsan meydana gəldi və i dəfəyə onu çiyninə götüdü. Sonakı ayədə isə göüük ki, Allah insanlaı üç dəstəyə ayıı möminlə, kafilə, münafiqlə. /Ona göə də qısaca olaaq demək ola ki, İlahi əmanət iadə və ixtiyala olan sonsuz təkamül qailiyyətidi. İnsanın kamala çatması, Allahın xüsusi əndəsi olması və İlahi vilayəti qəul etməsidi. /İnsanla Allahın ye üzəindəki nümayəndələidi. İnsan nə qədə cahil olmalıdı ki, u cü öyük dəyələi əldən vesin və yaddan çıxatsın! Özünü u quu topaqlada əsi etsin, şeytanın sıalaına daxil olsun. İnsan özünə zülm edəək ən aşağı mətəəyə süqut edə. Hətta Həzət Adəm (ə) elə özünə zülm etdiyini etiaf edi. “Dedilə «Ey əimiz, iz özümüzə zülm etdik, əgə izi ağışlamasan və izə əhm etməsən, mütləq ziyana uğayanladan olacağıq»”. (“Əaf” 23). /İmam Sadiqə (ə) yuxaıdakı ayələ haqqında sual veən zaman, təfsiində elə cava vemişdi “Əmanət həmin vilayətdi, zalım və cahil təsvi edilən insan isə o kəsdi ki, çoxlu günah sahii və münafiqdi”. (Teyan/Deyele.og)/span