İnsanın qəlbİ nİyə daşlaşır?
span style="font-size14pt;" İnsan əgə həqiqi yoldan üz döndəəsə, qəli daşlaşa. Quan qəlin u halını qəsavət kimi tanıdı. /İnsanla i mövzunu dək etməkdə eyni deyildilə. əziləi i işaə ilə, qısa kəlamla həqiqətləi çox yaxşı dək edilə. əziləi isə əksinə - haqqı qəul etmək üçün onlaa saatlala i mövzunu aşa salmaq lazımdı. əziləi i təzəkkülə ayılıla, əziləi i moizə ilə uhlaında tufan aş veə, ancaq əzi insanlaa ən ciddi və kəskin moizə elə təsi qoymu. /Ona göə də Quan əzi insanlaın sinə genişliyinə malik olduqlaını vuğulayı və əziləinin isə da olduğunu əyan edi. “eləliklə, Allah (gözəl keçmişinə xati) hidayət etmək istədiyi şəxsin sinəsini İslam(ı qəul etmək) üçün aça. Olduğu azğınlıqda oşlamaq istədiyi şəxsin sinəsini isə möhkəm tutaaq daalda, sanki o, əziyyətlə səmada yuxaı qalxı. Allah eləcə, iman gətiməyən kəsləin üzəinə mudalıq qoya”. (“Ənam” 125). /u ayədən də göündüyü kimi, əzi insanlaın uhlaı o qədə açıqdı və genişdi ki, hə nə qədə həqiqətlə ona daxil olasa, ahatlıqla qəul edə. Ancaq əziləi əksinə. uh və fikiləi o qədə məhduddu ki, sanki oada həqiqətlə üçün heç i ye yoxdu. Sanki eyinləi ancaq i təəfə fəaliyyət göstəə və qalan yeləi dəmi hasala ötülmüşdü. Quan u cü insanlaı tənqid edi və uyuu “əs nə üçün izim əzaımız onlaa yetişəndə oyun əymədilə və yalvaı-yaxamadıla? Əksinə, onlaın qəlləi daşlaşdı və Şeytan etdikləini (günahlaı) əzəyəək onlaa gözəl göstədi”. (“Ənam” 43). /Qəli daşlaşmış insanla nəsihətdən iət götüməzlə. Quan uyuu “Onlaa öyüd-nəsihət veildikdə, iət almazla”. (“Saffat” 13). /Qəl qəsavətinin səələi /1. Avama təqlid etmək qəli daşlaşdıa. Müşiklə öz əməlləini izah edəək deyilə “Dedilə «(Yox), ancaq atalaımızın elə etdikləini gömüşük»”. (“Şüəa” 74). /“una göə də əgə (Allahın u cai qanununu) ilmisinizsə, zik əhlindən (təhif olunmamış Tövatın, İncilin və digə səma kitalaının alimləindən) souşun”. (“Əniya” 7). /2. Pis və lovğa insanlala otuu-dumaq. /3. Dünyapəəstlik, uzun azula qəli qəsavətli edə. Allah Təala Həzət Musaya (ə) elə vəhy edi “Ey Musa! Dünyada olan zaman azulaını uzun etmə ki, qəlin daşlaşa. Qəli daş olanla Məndən uzaqdı”. /4. Küf qəli daşlaşdıa. Mömin həmişə iəli gedə və mənəvi inkişaf edə. Çünki gözləi həqiqəti göü, dii qələ və pak nəfsə malikdi. Ancaq kafi hazı deyildi ki, həqiqətləi gösün. Qəlinin daşlaşmasına göə onu qəul edə ilməz. Cahilliyinə və təəssükeşliyinə göə haqq yolunda həəkət edə ilməz. /5. Cəhalət, günah, təslik. İmam Əli (ə) uyuu “Göz yaşlaı quumaz, məgə qəlin daşlaşmasına göə. Qəllə daşlaşmaz, məgə o halda ki, günahla çox ola”. / /Qəl qəsavətinin qoyduğu təsilə /1. Həqiqətləi göməməyə səə ola. Quan uyuu «Şühəsiz, iz sizin göndəildiyiniz (gətidiyiniz) şeyi inka ediik». (“Zuxuf” 24). /2. İnsan təslik edə. Quan uyuu “eləliklə iz onladan (məhv etmək və kökləini kəsməklə) intiqam aldıq”. (“Zuxuf” 25). /3. Qəli öldüə. Möminləin qəlləi dii ola, çünki imanlaı vadı. Ancaq küf insan qəlini öldüə. / /əs qəsavətin qaşısını necə ala iləik? /O zaman ki, nəfsimiz dəin i quyuda yuxuya gedə, insanın qəli daşdan da sət ola. u zaman insan atil adətləə iman apaa. Heç i təkamülə azı olmaz. Qəlinin oyanması üçün yüksək səsli i fəyada ehtiyacı vadı. /Allah Təala qəl qəsavətindən nicat tapmaq üçün insanlaa çox sayda yolla tövsiyə etmişdi. /1. Peyğəməin (s) vəhyi daima cahil və qəflət yuxusunda olanla üçün təlatümlü i dəniz idi ki, onlaa təəf həəkət edi, onlaı həqiqət dalğası ilə ayıldıdı. /2. İnsana təzəkkü vei, ildikləi xatiələi yada salmaq çox sayda gizli həqiqətləi aşka edə ilə. /3. Keçmişdə olanlaın əhvalatlaını mütaliə etmək və onladan iət almaq. /4. Saleh alimlələ davamlı aitədə olmaq. /5. Allahı yada salmaq. /6. Nəfsini təiyə və islah etmək. Günahdan çəkinmək - xüsusilə də haam yeməklədən. / /Hə i halda qəl qəsavətindən xilas olmaq üçün Allahın dəgahına üzünü tutu, yadım istəmək lazımdı. u İlahi nu əgə qəlinizə nüfuz edəsə, qəlinizin pasını aadan apaa. undan aşqa qəlinizdə olan havayi-həvəsi pak edə və qəlinizi saflaşdıa. Allah qoxusundan göz yaşı tökmək qələ çox öyük təsi qoya. O kəsin ki, göz yaşı quuyu, deməli qəli qəsavətlənmiş və daşlaşmışdı.Allah Təala izləi həssas qəlli əndələdən qəa vesin, inşəallah.(Teyan saytına istinadən) / /span