BƏRZƏX HARADADIR?

Dünya aləmi insan ədəni kimi iki hissədən iaətdi dünya və əzəxdən. Dünya maddi -zahii aləmdi, əzəx isə atini-misali aləmdi. /Dünya maddidi və hiss olunasıdı. İnsan ədəni ilə dünyanı hiss edə ili. Öləndən sona isə insanın ədəni və zahii qəlii gücsüzləşəndən sona, əzəx ədəni onun yeini ala. Çünki u ədən həmin aləmə uyğun gəli. əzəx aləmindəki hadisələi dək etmə qailiyyətinə malik olu. /Ona göə də əzəx aləmi təiət aləmi ilə sıx aitədədi. Alimləin nəzəinə göə əzəx - u dünyanın mələkut aləmidi. /Hədislədə də əzən dünya sözü əzəx mənasında işlədili. Əgə hədislədə dünya əzəx mənasını veəsə, məqsəd daxili və atini dünyadı deməkdi. İmam Sadiqdən (ə) souşula ki, Həzət Adəm (ə) hansı ehiştdə olmuşdu? əzəx ehiştində, yoxsa axiət ehiştində?. /Həzət (ə) cava vei \"Dünya ehiştində. Çünki Adəmin ehiştində günəş və ay va idi. Əgə axiət ehiştində olsaydı, heç i zaman oadan xaic edilməzdi”. / /İmam Sadiq (ə) uyuu \"Şəq və Qədə heç i mömin qalmaz, məgə o halda ki, Vadiyəs-səlama apaılmasın”. Souşula ki, oa haadı? Həzət (ə) cava vei \"Kufə şəhəinin axasında. Möminlə oada halqa-halqa toplana və i-ii ilə söhət edələ”. / /İmam Əli (ə) uyuu \"Ye üzündəki ən pis su əəhut vadisinin suyudu. əəhut elə i yedi ki, (Yəminin ətafında) yeləşi. ütün kafilə (öləndən sona) o yedə toplaşala”. / /İmam Sadiq (ə) uyuu \"Möminin uhunu öləndən sona Kövsə çayına təəf apaala. Mömin onun ətafındakı ağlada gəzə. Onun içəcəkləindən içə. Ancaq (düşmənləimiz) ölən zaman uhlaını əəhut vadisinə təəf apaala. O vadidə Qiyamətə qədə işgəncə olunala. Onun zəqqumundan yeyələ. Allaha pənah apaıam o vadinin ağı əzaından!”.