Hər bİr İnsanın üstünlük meyarı nədİr?
“(Mal-dövlət, ütə və övlad) çoxluğ(u) ilə öyünmək və (onlaı) çoxaltmaqda i-iinizlə yaışa gimək sizi (Allahın zikindən) yayındıdı”. (“Təkasu” 1). /Çox təəsüf ki, u günün hay-küylü ictimai həyatında u ayəni çox adam eşitmi. İctimai aitələ elə səviyyədədi ki, çoxlaı kəs aşqasına yuxaıdan aşağıya nəzə salı. u cü aitələdən heç də müsət hisslə özünü üuzə vemi. Getdiyi yedə dağıdıcı uhi təsilə qoyu. /Keçmişdə yaşayanla aasında lovğalanmaq çox nadi hallada aş veən hadisə idi. u ancaq şəhədə yaşayan səvətlilə təəfindən aşağı təəqədə olanlaa qaşı edilədi. Ancaq u gün vəziyyət fəqləni. Yəni, insanlaın çox hissəsi əlində olan hə şeyi ilə lovğalanıla. Ancaq yaxşı və müsət şeylələ deyil. /u gün vəziyyət o yeə çatmışdı ki, hətta elm də lovğalanmaq mənəyinə çevilmişdi. Öz çikin əxlaqi qədəmləini təhsil hövzəsinə də qoymuşdula. u gün instituta qəul olmaq və əzi ixtisaslada təhsil almaq lovğalanmaq mənəyinə çevilmişdi. Ona göə də lovğalığımızı daha da atımaq üçün magistlıq və ondan da yuxaıya doğu iəliləməyə çalışııq. Haluki, niyyətimiz təhsilimzi kamilləşdimək deyildi, insanlaa lovğalanmaqdı. u sahədə televiziya və mətuat da günahsız deyildi. u cü cəmiyyət əs haa gedi çıxacaqdı? /u gün cəmiyyətin dədi - qızına vediyi cehizin üfə uyğun olu-olmamasıdı. u gün cəmiyyətin dədi - istifadə etdiyi ətin end olu-olmamasıdı. /O kəslə ki, özünü və ailəsini hətəəfli maddi vəsaitlələ təmin edə ili, özündən zəifləə lovğalanı və onlala fəx edi. /Əgə cəmiyyətə axsaq, göəik ki, cahiliyyət dövünün əzi nişanələi hələ də sağdı. İnsanla ölüləi ilə fəx edilə, onlaın qəinin üzəini məmələ döşəməklə qalmı, üzəində elə i aidə qaldııla ki, sanki i şəhid və ya i vətən qəhəmanı olmuşdu. iz də cahil əələ kimi nə ölüləimizə əhm ediik, nə də diiləimizə. /u gün möminlə Allahın istəyini kənaa qoyu, ətafdakılaın nəzəinə daha çox əhəmiyyət veilə. Yəni, əgə mənim maşınım olmasa, qonşum nə deyə, əgə on il kiayə yaşasam, ətafdakılaım nə deyə? Evimdə mütləq son model televizo olmalıdı, ətafdakılaımdan niyə gei qalım ki? Gödükləi hə i işdə ətafdakılaın nəzəini ön plana atıla. Aman, u cü yanlış təfəkküdən! Özümüz üçün elə i mağaa düzəltmişik ki, undan çıxış yolunu tapa ilmiik. /Həzət Peyğəmə (s) uyuu “Mən ütün Adəm övladlaının ağasıyam. Ancaq lovğalanmıam”. /İmam aqi (ə) nəql edi “Salman Fasi i gün Məscidul-Nəidə (s) Qüeyşdən olan i neçə nəfələ əyləşmişdi. u insanla öz nəsələindən danışıdıla. Növə Salmana çatdı və i nəfə ondan souşdu ki “Ey Salman! əs sən kimsən?”. O, cava vedi “Mən Salmanam. Allah əndəsinin oğlu, mən yolumu azmışdım. Allah Peyğəmə (s) vasitəsilə məni hidayət edi. Mən ehtiyaclı idim və Allah, Peyğəməi (s) vasitəsilə məni ehtiyacsız etdi. Mən qul idim və Allah, Peyğəməinin (s) vasitəsilə məni azad etdi. Mənim soyum udu”. u zaman Həzət Peyğəmə (s) məscidə daxil olu və Salmandan u müahisənin səəini souşu. Salman da olanlaı Peyğəməə (s) danışı. Həzət Peyğəmə (s) insanlaa xita edəək, uyuu “Ey Qüeyş camaatı! ilin ki, hə i insanın soyu onun dinidi. Səxavətliyi əyənilmiş əxlaqı, əsli isə ağlıdı”. /eləliklə demək ola ki, i mömin üçün üstünlük meyaı - təqvası olmalıdı. Heç i insanın təqvasını ölçmək mümkün deyildi. Onu ancaq Allah ölçə ilə. Ona göə də heç kəs özünü aşqasından üstün hesa etməz. / (Teyan/ Deyele.og)