Fİtnə nədİr? Fİtnədən qorunmaq üçün nə edək?
span style="font-size12pt;"İmam Əli (ə) elə i dövdə yaşayıdı ki, müxtəlif fitnələ və məklələ üzləşidi. Hətta Həzət Peyğəməin (s) dövündə aş veən fitnələ Qüeyşin İmam Əlinin (ə) xəlifəliyi ilə müxalifətliyi, əni-Saidənin “Səqifə” fitnəsi, səhaələdən əzisinin fitnəsi, naksinləin, qasitinləin, maiqinləin və xəvaicləin fitnəsi kimi fitnələ İmam Əlinin (ə) dövünə təsadüf edən fitnələ idi. /Fitnənin lüğətdəki mənası - imtahan, aldatmaq, düşüncədə iztia, əza, yolunu azmaq, vəsvəsə, xəstəlik, mal, övlad, insanlaın əy veən zaman münaqişəyə düşməsi, küf mənasında işləni. Quanda isə fitnənin mənası yanmaq, əza, Allah əsulu (ə) ilə müxalifətdən yaanmış pis nəticə, küf, şik, fəsad, imtahan mənasında işlənmişdi. /Fitnənin mənfi təsiləi. /Fitnənin yayılması nəticəsində, onun əlası hətta alimləə və saleh insanlaa elə çatı. Fitnə nəticəsində zalım sultanla hakim olala. Fitnə - zalımın məzluma hakimiyyət etməsinə, insanlaı yolundan azdımaq və əqidədə şəkk yaatmağa, din nişanələini dağıtmağa, cəmiyyətdə məhəmət hissini aadan apamağa, hikmət və elmin azalmasına, həqiqətin gizli qalmasına, qohumluq əlaqələinin aadan getməsinə, nahaq yeə qan tökülməsinə, insanlaı aldatmağa, idəti qəul etməyə və sünnəti tək etməyə səə ola. Fitnə nəticəsində məufla tanınmaz və munkələ tanına. Ffitnə - yalanın çoxalmasına, əxlaqsız cavanlaın sayının atmasına, qocalaın günahka olmasına səə ola. /Fitnəni aadan qaldımağın yollaı. /İmam Əli (ə) həyatında çox sayda fitnələə məuz qalmışdı. Oğlu Muhəmməd Hənəfiyyəyə deyi “Əgə dağla dağılsala, sən mətanətli qal, dişləini i-iinə sıx. aşını Allaha tapşı, ayaqlaı elə yeə mıxla ki, ən uzaq döyüş meydanına nəzə sala iləsən. Dəhşətli səhnələi göməməzliyə vu və il ki, qələə çalmaq Sühan Allahın vədəsidi”. /İmam Əli (ə) Cəməldə olan zaman uyuu “Allaha and olsun ki, Təlhə ona göə qılıncını qınından çıxatmış və Osmanın qanının intiqamını tələ edi ki, aşqalaının Osmanın qanının intiqamını ondan tələ etməsindən qoxu. Çünki onun özü Osmanın öldüülməsində şühəlidi. Osmanı öldüməyə heç kəs onun qədə həis deyildi. İndi istəyi ki, insanlaı yanlışa salsın və qəllədə şəkk yuva qusun”. /Həzət Əli (ə) Müaviyyəyə yazdığı məktuda uyuu “Zalımlıq və dində yalançılıq insanı məhv edə. Çatışmamazlıqlaını ey axtaanlaın yanında aşka edə. Sən ilisən ki, əldən getmişləi qaytaa ilməzsən. İnsanla yanlış iş göməyi qəsd edilə. Allahın hökmünü dəyişi, Allah onlaı yalançı hesa etdi. Qox o gündən ki, hə kimin əyənilmiş aqiəti vadı, azı ola. Hə kim öz hakimiyyətini şeytanın əlinə veisə, özünün azad olması üçün müaizəyə qalxmayısa - peşman ola. Sən izi Quanın hökmü ilə çağıdın, haluki, özün Quan əhli deyilsən. iz sənin dəvətini qəul etmədik, əslində Quanın hökmünə oyun əydik”. /İmam Əli (ə) Müaviyyə lənətliyi məzəmmət edəək uyuu “Müaviyyə, izi döyüşə çağıdın. İnsanlaı i təəfə uax və özün təkaşına mənim yanıma gəl. Odunun ikisini də azad uax ki, hamı ilsin ki, izlədən hansının qəlini günah qaanlıq etmişdi. Gözünün özünə qəflət pədəsi düşmüşdü. Mən Əul Həsənəm. Sənin əcdadını öldüən. Dayının və qadaşının aşını əddə yamışam. İndi həmin qılınc mənimlədi. Həmin qəllə düşmənlə qaşılaşıam”. /İmam Əli (ə) fitnə ilə həm əməldə və həm də İlahi vaciatla çəçivəsində müaizə apaıdı. Xəvaicləin fitnəsi haqqında uyuu “Ey insanla! Mən fitnəka gözləi oymuşam. Məndən aşqa heç kim u işə üək etmədi. u, o zaman aş vei ki, çaxnaşması dünyanı zülmətə üümüşdü. Ziyanı hamıya çatmışdı”. /Fitnəyə ən yaxşı yanaşma təzi. /İmam Əli (ə) uyuu “Fitnə ilə qaşılaşan zaman 2-yaşlı dəvə kimi ol ki, nə eli ona minmək üçün əkimişdi, nə də süd veəndi ki, ondan süd sağmaq olsun”. /u nuani kəlamın mənasını aşa düşmək üçün adı çəkilən dəvəyə i nəzə salaq. u, elə i dəvədi ki, iki yaşı tamam olmuşdu, üç yaşına giməkdədi. Elə qüvvətli deyil ki, ona minmək mümkün olsun. Nə də südü vadı. Ona göə də ondan u yaşda heç i istifadə etmək olmaz. uadan aydın olu ki, İmamın (ə) u sözlədəki hədəfi odu ki, atil əhlinin alətinə çevilməyin. Özünüzü çəkişən atil təəfləin hə ikisindən uzaq saxlayın. Hə iki təəfə kömək etməyin ki, hə ikisi də atil təəflədi. elə olan zaman adətən atil insanla tanınmış şəxsiyyətləin soağına gələlə ki, onlaın nüfuzundan istifadə etsinlə. Necə ki, İmam Əli (ə) uyuu “İnzivaya çəkilmək - ayıq və ziək insanlaın xüsusiyyətidi”. /Nəticədə demək ola ki, fitnə zamanı özünüzü amanda saxlamaq üçün müxtəlif yolladan istifadə edin ki, onlaın ən yaxşısı inzivaya çəkilməkdi (kənada olmaq, xəlvətə çəkilmək)./span