Cəza ilə İlahi imtahanın fərqi nədir?

İlahi imtahan çox zaman cəza ilə, əzən isə nemətlələ i yedə olu. Yəni, insan əzən şadlıq və xoş şeylələ imtahana çəkili və əzən də qəm və qüssə ilə. əzən xəstəlikdən şəfa tapmaqla və əzən də əzizləini itiəək. Hə halda insan müxtəlif cü imtahana çəkilə. /Ancaq elə i sual yaanı ki, haadan ilək ki, aşımıza gələn müsiətlə imtahandı, yoxsa cəza? /iz insanlaın aasında elə i səhv məsəl vadı ki, nə zaman iinin aşına müsiət gəlsə deyələ ki, Allahın istəyidi, ona göə elə olmuşdu. Allah u cü iadə etmişdi. Ancaq elə deyildi, çünki həyatda aşımıza gələn müsiətləin i çoxu əməlləimizin nəticəsidi. Allahın cəzası ilə heç i əlaqəsi yoxdu. iz insanla adət etmişik ki, nə zaman çətinliklə üzləşsək, Allahın cəzası ilə əlaqələndiək. /Allah Quanda uyuu “Sizə yetişən müsiətlə özünüzün qazandığınız günahlaa göədi və O, (hələ) onlaın çoxundan keçi”. (“Şua” 30). Allah u ayədə iz insanlaa günah ilə müsiət aasında olan aitəni göstəmək istəyi. Müsiət sözü, yəni insanın aşına gələn hə cü xoşagəlməz halla. /əlalaın i çoxu insanın öz günahlaının sayəsində insana üz veə. u hadisələ ona göə aş vei ki, Allah əməlləimizin çikin nəticəsini iz insanlaa elə u dünyada nümayiş etdiməyə çalışı. əlkə u yolla özümüzə gələ və qəflətdən ayılaıq. /Haluki, Allah günahlaımızın çox olmasına axmayaaq, onlaın əksə hissəni ağışlayı. Əks halda ütün ömümüz əla və müsiət içində keçədi. /Ona göə də insan günah işlədisə, ondan sona çətinliklə üzləşisə, deməli u cü təneh olunu. Əgə günahı olmadan çətinliklə üzləşisə, deməli Məsum İmamla (ə) kimi İlahi imtahana çəkili. /Müsiətin içində malına, övladına, yaxınlaına, canına dəyən ziyanla, həmçinin qəhətlik, zəlzələ kimi halla daxildi. Yəni, izə və cəmiyyətimizə dəyən ziyan və ya gələn müsiət - işlətdiyimiz günahlaın nəticəsidi. /Yuxaıdakı ayədən aşa düşmək olu ki, insanın əməlləi ilə valıq aləminin nizamı i-iinə sıx ağlıdı. Əgə əşə əməlləini fitətən necə etməlidisə, Allahın uyuduqlaı kimi yeinə yetiəsə, əəkət qapılaı üzünə açıla. Əks halda isə müsiətə və əlaya düça ola. /eləliklə, deyə iləik ki, günahlaın həm dünya və həm də axiət təsiləi vadı. Ancaq onlaın əziləi günahkaa müsiət kimi üz veə və əziləi isə ağışlana. İnsan yaxşı əməllə göəək, u günahlaını məhv də edə ilə sileyi-əhm, sədəqə, tövə, möminin duası kimi. u əməllə günahlaımızı məhv edə iləcək əməllədi. Ona göə də Allahdan u müaək aylada ağışlanma istəyək və çoxlu istiğfa edək ki, izi ağışlasın və müsiətlədən uzaq etsin. / /(Teyan/ Deyele.og) /