VƏZİFƏLİLİK (BÜLUĞ HƏDDİ) VƏ ONUN ŞƏRTLƏRİ NƏDİR?
span style="font-size12pt;"İadət və onun əhəmiyyətini əyan etdikdən sona, iadət edən şəxsin hansı şəaitdə olmasını ilməliyik. /Yetkinlik (üluğ həddi) insan üçün öyük imtiyazdı. İnsan ilahi lütf əldə etməyə, Allahın göstəişləini yeinə yetiməyə və ye üzündə Onun əmanətdaı olmağa layiq göülmüşdü. İnsana seçim imkanı veən u xüsusiyyət onun iftixalaındandı. u məhələyə çatakən ayam etmək lazımdı. /Alimlədən ii həmişə öz yetkinliyə çatmasının il dönümünü ayam keçiidi. O elə deyidi “u gün ilahi hökmləi yeinə yetimək və məs’uliyyət qəul etmək ləyaqəti qazanmışam!” /Necə ki, xalq dövlət aşçısı, millət vəkili və ya səfi seçilən şəxsləi təik edi. Çünki u şəxslə xalqın məs’uliyyətini öhdələinə götüülə. Yetkinlik yaşına çatmaq və Allah təəfindən məs’uliyyət qəul etmək də müaək gündü. /Qısa şəkildə vəzifəlilik şətləinə işaə edək / /1. Yetkinlik (üluğ həddi) /Oğlanla qəməi ili ilə 15 yaşda, qızla isə 9 yaşda yetkinlik yaşına çatıla. Ələttə, u yaşdan öncə də vəzifəlilik yaşına çatmaq mümkündü.[İmam ahilin “Tovzihul-məsail”inin 2252-ci məsələsində u aədə izah veilmişdi..] Vaciləin yeinə yetiilməsi, haamladan çəkinməklə nəticələnən yetkinlikdən əlavə yetkinlik hədləi də vadı. Məsələn, “siyasi yetkinlik” fiki inkişafı, cəmiyyətdə siyasi məsələlədə agahlıq, doğu düşüncə təzi və layiqli əhələə itaət mə’nasını ildii. Kəəlada şəhid olmuş İmam Həsən Müctəanın (ə) övladı Qasim mə’sum İmam olan əmisinə deyi “Əgə hökumət Yəzid kimi zalımın əlinə keçəsə, onunla müaizə yolunda ölüm mənim üçün aldan da şiindi.” u onun siyasi yetkinliyə çatmasını göstəi. /“İqtisadi yetkinlik” dedikdə insanın aşqalaına və özünə aid maldan düzgün istifadə acaığı əldə etməsi nəzədə tutulu. Qu’ani-kəim uyuu Yetimləin mallaını o zaman özləinə təhvil vein ki, lazımı inkişafa çatı, mallaından ağıllı şəkildə ticaət işləinə səf edə ilsinlə “Əgə ağıla dolduqlaını hiss etsəniz, mallaını özləinə qaytaın.”[“Nisa” suəsi, ayə 6.] /“İzdivac yetkinliyi” dedikdə oğlan və qızın üluğ həddinə çatmaqla yanaşı yaşayışı idaə edi, məs’uliyyətli olması aşa düşülü. Çünki u məs’uliyyətin qəulu üçün yalnız cinsi yetkinlik və qanuni yaş həddi kifayət deyil./span