Nədən tarİxdə Fədək bağı məşhurdur?
/Xeyə yaxınlığında yeləşən “Fədək” münit topağa malik meyvə və ən əsası xuma ağlaının ol olduğu ye idi. Oada yəhudilə yaşayıdıla. Hicətin 7-ci ilində, Xeyəin fəthindən sona təqiən Peyğəməin (s) vəfatından död il əvvəl Cəəil (ə) nazil oldu. O Fədəyin fəth olunması hökmünü Allah təəfindən Peyğəməə (s) çatdıdı.u hökmdə açıq-aydın əm olunmuşdu ki, Fədəyin fəthi yalnız Peyğəmə (s) və Əmiəlmöminin (ə) vasitəsilə ica olunmalı,müsəlmanla isə u işdə iştiak etməməlidilə. /Peyğəməimiz (s) və Əli (ə) gecə ikən silahlanı yola düzəldilə.İki nəfəin i qalanı fəth etməsi adi i iş deyildi.Allah-təala həmişəki kimi Peyğəməimizin (s) işini öz qaydasında qələəyə doğu apadı və eləliklə heç kəsin iştiak etmədiyi u işdə Onla qələə çaldı.Fədək fəth olundu /“Fədək” fəth olunan kimi um suəsinin 38-ci ayəsi nazil oldu. /“Ya əsulum!Ən yaxın adamına (Allahın vaci uyuduğu) haqqını ve!”Peyğımə (s) Cəəildən (ə) souşdu Məqsəd kimdi və u haqq hansı haqdı? /Cəəil (ə) dedi “Fədəyi Fatiməyə (s.a) hədiyyə et.” /Peyğəmə (s) Həzət Zəhanı(s.ə) yanına çağıı uyudu Allah-təala Fədəyi atan üçün fəth etdi.İslam qoşununun u fəthdə heç i olu olmayıdı.Heç kəsin onda haqqı yoxdu.Allahın hökmü də onu sənə hədiyyə etməkdi.Sən də onun gəliini özün və övladlaın üçün xəclə! /Peyğəmə (s) i kağız istədi.Sona Əlini (ə) yanına çağıı uyuduFədəyin sənədini “Peyğəməin əxşişi və hədiyyəsi” ünvanı altında yaz və onu saxla! Əli (ə) sənədi yazı hazıladı və Peyğəmə (s.a.v.v.) ,Ümmi Əymən onu imzaladı.Daha sona Peyğəmə (s) uyudu “Ümmü Əymən ehişt əhlidi”. /Qəskalaı i sual naahat edidiNə üçün Fədək Fatimənin (s.ə) əlində olmalıdı?Hə nə əhanə ilə olu olsun,gəək “Fədək” onun əlindən çıxsın. /Əuək və Ömə qaaqcadan quulmuş u plan ilə Fədək məsələsini xalq aasında müzakiəyə qoydula. Onla iddia etdilə ki Fədək müsəlmanlaın döyüş qənimətidi və gəək onun gəlii İslam düşmənləi ilə müaizə yolunda istifadə olunsun.u,gəək i nəfəin əlində olmasın. eləliklə onla öz sözləini,öz işləini zola da olsa həyata keçitdilə. /Əuək və Ömə Fədəyi qəs etməmişdən əvvəl,öz zahii əftalaını təmizləmək üçün Əli (ə) –ın yanına gəli dediləPeyğəmədən (s.a.v.v.) qalan mülk haqqında nə deyisən? /Əli (ə) uyuduiz Peyğəmədən (s) qalan mülkə yiyələnməyə daha layiqiq. /Dedilə Hətta Xeyədə olanlaa da yiyələnməyə layiqsiniz? /Həzət uyudu əli, hətta Xeyədə olanlaa da yiyələnməyə layiqiq. /Dedilə Hətta Fədəkdə olanlaa da? /Həzət uyudu Hətta Fədəkdə olanlaa da. /Onla Əli (ə)-ın u sözləini eşitməklə naahat oldula və dediləAnd olsun Allaha ,nə etsəniz də u iş aş tutmayacaq.Onla u sözləi ilə Fədəyi qəs etmək aəsində öz ciddi qəalaını açıq suətdə elan etdilə. / /Fədək xanım Zəhanın (s.ə) ixtiyaında idi.Əuək və Ömə elan etmədən,qüdət və zodan istifadə edəək i neçə nəfəi Fədəyə göndədilə.Xanımın Fədək məntəqəsindəki nümayəndəsini iş yeindən qovu,ütün mühasiat dəftələini öz əlləinə keçitdilə.Fədəkdən gələn qazanc kası –füqaaya xəclənidi. Onla isə Fədəyin gəliini öz əlləinə keçitmək üçün Fədək əhalisini onlala həmkalıq etməyə vada etdilə. / /Xanım Fatimənin (s.a) ütün cəhdləinə axmayaaq Fədək onun əlindən alındı və onun gəlii mənfu səələə xəcləndi.Həm peyğəməimizə xəyanət etdilə,həm də Allahin(c.c)əmini sındımış oldula.