Quran tİlavәtİnİn qaydaları necədİR?

Qu’an maaifi ilә tanışlıqda ilk addım qiaәtin öyәnilmәsidi. Qu’anın öyәnilmәsinin әhәmiyyәtinin tәsdiqi üçün İmam Sadiqin (ә) i әyanı kifayәt еdi. /Hәzәt (ә) uyuu “Layiqdi, mö’min insan ölәnәdәk Qu’anı öyәnmiş оlsun vә ya öyәnәn halda ölsün.” /(“Әl-üsul minәl-Kafi”, Mühәmmәd in Yә`qu Kulеyni, c. 2, sәh. 444) / /İmam Sadiqin (ә) öyük İslam Pеyğәmәindәn (s) nәql еtdiyi sözlәә nәzә salın /“Sizin üçün (öyüd) оlsun Qu’an tilavәti! Hәqiqәtәn, еhiştin dәәcәlәi Qu’an ayәlәinin sayına göәdi. Еlә ki, qiyamәt qоpdu, Qu’an qaisinә dеyilә “Охu vә yüksәl.” О hә ayәni охuduqca i dәәcә yuхaı qalхa.” /(“Vәsailüş-şiә ila tәhsilüş-şәiә”, Şеyх Hü Amuli, c. 4, sәh. 842) / /Qu’an tilavәtinin qaydalaı / / /Qu’an tilavәtinin iinci qaydası Qu’an qaisinin tәhaәt vә paklığıdı. Әgә i şәхs Qu’an yazılaına әl vumaq istәsә vә ya qiaәt zamanı әlinin u yazılaa tохunacağını еhtimal еtsә, tәhaәtli оlması lazımdı. una dәlil оlaaq “Vaqеә” suәsinin 79-cu ayәsi zik еdilmişdi. Allah-tәala uyuu /“Pakladan aşqalaı оna (Qu’ana) әl vumasınla.” / /Pakladan qеyisi dәymәsin оna, /Yaadandan еlçi gәlmiş insana. / / / /İхlasın mә’nası /Allahın әsulundan (s) “iхlas”ın mә’nası haqqında sоuşdula. Hәzәt (s) uyudu “(İхlasın mә’nası оdu ki,) dеyәsәn Mәnim yaadanım Allahdı vә sәnә әm оlunan işdә sait vә möhkәm оlasan.” /Tilavәtdә iхlas /еlә iхlas u mә’nadadı ki, Qu’an qaisi qiaәtin әvvәlindәn aхıınadәk, hәtta tilavәtdәn sоna da (öz işinә göә) yalnız Allahın azılığı intizaında оlsun. Әslindә ütün iadәtlә Allah dәgahında о zaman qәul оlu ki, miqdaca az оlsa da, хalis niyyәtlә yеinә yеtiilmiş оlsun. /Pеyğәmә (s) u aәdә nә uyuu /“i şәхs Allahın azılığı vә Allahın dinini anlamaq хatiinә Qu’an охusa, оnun mükafatı Allahın mәlәklәә, pеyğәmәlәә vә әsullaa vеdiyi ütün mükafatla kimidi.” / / / /Duanın mә’nası /“Dua” sözü İslam tеminalоgiyasında еlә mә’nalandıılmışdı “İstәyә çatmaq üçün Allahı çağımaq vasitәsi.” /Dua ilә ünsiyyәt azad vә pәhizka müsәlmanın хüsusiyyәtlәindәn iidi. Çünki iadәt vә әndәliyin izhaının mahiyyәti dua еtmәkdi. öyük İslam Pеyğәmәi (s) uyudu /“Dua iadәtin mahiyyәtidi, dua әhli fәlakәtә düşmәz.” / / / /“İstiazә”nin mә’nası /Lüğәtdә “istiazә” “pәnah apamaq, sığınmaq”, aşqa sözlә, “pisliklәin şәindәn vә şеytandan Allaha sığınmaqdı.” Qu’an qaisi tilavәtdәn qaaq öyük Allahdan dilәyi ki, оnu şеytanın şәindәn hifz еtsin, ununla da, qiaәti tә’sisiz, iyalı, özününümayiş üçün оlmasın. Әksinә, qәlin iştiakı (hüzuе-qәl), хalis niyyәt, ayәlәin mә’nasına diqqәt ilә müşayiәt оlunsun. i sözlә, şеytanın manеәlәindәn amanda оlmaq üçün qiaәtә istiazә ilә aşlanılı. /Pәnah apaıam о i Allaha /hәmin şеytandan ki, hәsәt dәgaha. / / /İstiazә üçün yaхşı оla ki, u sözlә охunsun /“Әuzu illahi minәş-şәytani-әcim” /(“Pәnah apaıam Allaha, qоvulmuş şеytandan.”) /Qu’an охuyan şәхsin Qu’anın istәnilәn i yеindә (әvvәl, оta, aхı) “ismillahi-әhmani-әhim” dеmәzdәn qaaq yuхaıdakı sözlәi dеmәsi müstәhәdi. /Allah-tәala “Nәhl” suәsinin 97-ci ayәsindә öyük Pеyğәmәә (s) еlә хita еdi /“Qu’an охuduğun vaхt qоvulmuş şеytanın şәindәn Allaha pәnah apa.” / / / /“әsmәlә” kәlmәsi “ismillahi-әhmani-әhim”in yığcam fоmasıdı.“ismillah” Allahın adı vә müsәlmanlıq nişanәsidi. Оna göә dә izә hә i işә aşlayakәn “ismillahi-әhmani-әhim”i dilә gәtimәk tapşıılmışdı. Pеyğәmәdәn (s) nәql оlunan i hәdisdә uyuulu /“Allahın adı ilә aşlanılmayan hә i dәyәli iş naqis vә natamamdı.” /Adını çәkmәyәn özün yıхası, /Sәni unudanla yaddan çıхası. /Allah öyük İslam Pеyğәmәinә (s) Qu’an tә’limi zamanı uyudu /“(Еy pеyğәmә) охu әinin adı ilә.” /“әaәt” (“Tövә”) suәsindәn aşqa ütün suәlәi “ismillahi-әhmani-әhim” kәlmәlәi ilә aşlayan Qu’an yоlu ilә gеdәәk, iz dә Qu’an tilavәtinә Оnun adı ilә aşlayaq. / / /Qu’ani-kәimdә “ismillahi-әhmani-әhim” ifadәsi 114 dәfә işlәdilmişdi. “әaәt” suәsindәn savay ütün suәlә u nuani ifadә ilә aşlayı. Daha i “ismillahi-әhmani-әhim” “Nәml” suәsinin 30-cu ayәsindәdi. / /1. Suәnin әvvәli /Suәnin әvvәlindәki “әsmәlә” suәnin i hissәsi оlduğundan tilavәt zamanı оnu suәnin aşlanğıcında охumaq vacidi. “әsmәlәsiz” nazil оlmuş “әaәt” suәsini isә hәmin ifadә ilә aşlamaq оlmaz. / /2. Suәlәin оtası /Suәlәin оtasından qiaәtә aşladıqda hәm “әsmәlә”, hәm dә “әsmәlә”siz aşlamaq оla. Amma “әaәt” suәsinin оtasından “ismillah”sız aşlamaq, yalnız istiazә ilә qiaәt еtmәk yaхşıdı ki, “әaәt” suәsinin “әsmәlә”siz aşladığı ilinsin.